BLOGGER TEMPLATES AND TWITTER BACKGROUNDS

Friday, March 6, 2015

Burma's Parliament Watch Part (85/1)

(ျပည္သူ႕ေခတ္ဂ်ာနယ္၊ အတြဲ ၁၊ အမွတ္ ၈၊ မတ္လ ၅ ရက္၊ ၂၀၁၅၊ စာမ်က္ႏွာ ၁၄)

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ကို အနီးၾကည့္ အေ၀းၾကည့္

ေအာင္ဒင္

အပိုင္း (၈၅/၁)
 
အေရးတၾကီးလိုအပ္ေနေသာ ေရြးေကာက္ပြဲေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရး ဥပေဒ (က)

ဒီစိုးရိမ္မႈကို ထပ္ျပီးအားျဖည့္တာက "ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္" ရဲ့ ဖြဲ႕စည္းမႈပါ။ ဒီေကာ္မရွင္ဟာ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးသိန္းစိန္က ဖြဲ႕စည္းတာဝန္ေပးတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီေကာ္မရွင္ဟာ အာဏာရၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီက ဖြဲ႕စည္းတဲ့ ေကာ္မရွင္လို႕ပဲ ေျပာရမွာပါ။ ေကာ္မရွင္ဥကၠ႒ ဦးတင္ေအး ကိုယ္တိုင္က နအဖစစ္အစိုးရေခတ္မွာ ဒု-ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးျဖစ္ခဲ့ျပီး ၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီရဲ့ ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးလည္း ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ေကာ္မရွင္မွာ အရပ္သားအဖြဲ႕ဝင္ေတြပါဝင္ေပမည့္ ေကာ္မရွင္ရဲ့ အတြင္းေရးမႉးရာထူးနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရုံး ညႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္တာဝန္ယူထားသူ နဲ႕ ဒုတိယ ညႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ ႏွစ္ဦးက ဒု-ဗိုလ္မႉးၾကီးေဟာင္းမ်ား ျဖစ္ၾကပါတယ္။ ဒါတင္မကေသးပါ။ ၂၀၁၃ ခုနဲ႕ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္မ်ားမွာ တပ္မေတာ္မွ ဗိုလ္ၾကီးနဲ႕ ဗိုလ္မႉးအဆင့္ အရာရွိ (၁၀၅) ဦးကို ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္သို႕ လႊဲေျပာင္းေပးခဲ့ျပီး အခုအခါ အဆိုပါတပ္မေတာ္အရာရွိမ်ားဟာ ညႊန္ၾကားေရးမႉး၊ လက္ေထာက္ညႊန္ၾကားေရးမႉးရာထူးမ်ားနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ့ တိုင္းေဒသၾကီးနဲ႕ ျပည္နယ္ရုံးခြဲမ်ား၊ ခ႐ိုင္ရုံးခြဲမ်ား၊ ျမိဳ႕နယ္ရုံးခြဲမ်ားရဲ့ အၾကီးအကဲမ်ား ျဖစ္ေနၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အာဏာရပါတီက ဖြဲ႕စည္းေပးထားျပီး တပ္မေတာ္အရာရွိေဟာင္းမ်ား ဦးေဆာင္စီမံခန္႕ခြဲတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ့ လြတ္လပ္မႈ၊ ဘက္မလိုက္မႈ၊ မွ်တမႈအေပၚ ႏိုင္ငံတကာနဲ႕ ျပည္သူမ်ားက သံသယရွိေနၾကတာပါ။
ဒီလိုအေျခအေနမ်ိဳးမွာ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ့ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြနဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲလုပ္ငန္းစဥ္အဆင့္ဆင့္ကို အနီးကပ္ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာမည့္ လြတ္လပ္ေသာအဖြဲ႕အစည္းမ်ား ရွိဖို႕လိုအပ္ပါတယ္။ အဲဒီ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအဖြဲ႕မ်ားဟာလည္း ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ့ ခြင့္ျပဳခ်က္ေၾကာင့္မဟုတ္ပဲ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က တရားဝင္ျပ႒ာန္းထားတဲ့ ဥပေဒတစ္ရပ္ရဲ့ ခြင့္ျပဳခ်က္နဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲကို ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာမွ ပိုျပီးလြတ္လြတ္လပ္လပ္၊ မွန္မွန္ကန္ကန္နဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲရဲ့ သန္႕ရွင္းမွ်တမႈကို အာမခံႏိုင္ၾကမွာပါ။

#ေရြးေကာက္ပြဲကို ျပည့္စံုမွန္ကန္စြာ ေလ့လာႏိုင္ရန္လိုအပ္ခ်က္မ်ား
 
(၁) အခ်ိန္ (Time)

ေရြးေကာက္ပြဲတစ္ခုကို စနစ္တက်ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာႏိုင္ဖို႕ အဓိကက်တဲ့ လိုအပ္ခ်က္တစ္ခုက အခ်ိန္ ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ေကာ္မရွင္က ႏိုင္ငံတကာေလ့လာသူမ်ားကို လုံးဝခြင့္မျပဳခဲ့ပါ။ ျပည္တြင္းအဖြဲ႕အစည္းမ်ားကိုလည္း တရားဝင္ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာခြင့္မျပဳခဲ့ပါ။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲကို ေလ့လာဖို႕ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ႏိုင္ငံတကာအစိုးရအခ်ိဳ႕ကို ဖိတ္ၾကားတုံးက ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္မီ တစ္ရက္၊ ေရြးေကာက္ပြဲေန႕နဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲျပီးေနာက္တစ္ေန႕ ဆိုျပီး စုစုေပါင္း (၃) ရက္ပဲ ေလ့လာခြင့္ေပးပါတယ္။

တကယ္ေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲတစ္ခုကို ေလ့လာတယ္ဆိုတာ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပတဲ့ ေန႕တစ္ေန႕ထဲကို ေလ့လာတာမဟုတ္ပါ။ ေရြးေကာက္ပြဲလုပ္ငန္းစဥ္တစ္ခုလုံးကို (က) မဲဆြယ္စည္းရုံးခြင့္မျပဳခင္ကာလ (Pre-Campaign Period)၊ (ခ) မဲဆြယ္္စည္းရုံးေရးကာလ (Campaign Period)၊ (ဂ) ေရြးေကာက္ပြဲေန႕ (Election Day) ၊ (ဃ) ေရြးေကာက္ပြဲအျပီး တိုင္ၾကားခ်က္မ်ားကို ေျဖရွင္းသည့္ကာလ (Post Election Period) ဆိုျပီး အခ်ိန္ကာလ (၄) ခုခြဲျခား ေလ့လာရတာမို႕ အနည္းဆုံး အခ်ိန္ (၆) လနဲ႕ အထက္ လိုအပ္ပါတယ္။ အဲဒီလို လံုေလာက္တဲ့ အခ်ိန္မေပးပဲ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပေလ့လာသူေတြကို ရက္အနည္းငယ္သာ ေလ့လာခြင့္ျပဳတယ္ဆိုရင္ ဒါဟာ ဟန္ေဆာင္ဖိတ္ေခၚမႈတစ္ခုသာျဖစ္ျပီး ေရြးေကာက္ပြဲရဲ့ သမာသမတ္က်မႈကို အေထာက္အကူျပဳမွာ မဟုတ္ပါ။ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားကိုသာ ဖိတ္ၾကားျပီး ျပည္တြင္းက အရပ္ဘက္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားကိုေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာခြင့္မျပဳဘူးဆိုရင္လည္း အဓိပၸာယ္မရွိျပန္ပါ။ ျပည္တြင္းက လြတ္လပ္ေသာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားရဲ့ တရားဝင္ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာသုံးသပ္ခ်က္ေတြနဲ႕ မေပါင္းစပ္ပဲနဲ႕ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားရဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲေလ့လာမႈဟာ မျပည့္စံု၊ မတိက်ႏိုင္ပါ။
 

 

Sunday, March 1, 2015

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကို အနီးၾကည့္၊ အေဝးၾကည့္ (၂) ေဆာင္းပါးေပါင္းခ်ဳပ္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကို အနီးၾကည့္၊ အေဝးၾကည့္ (၂)

ေအာင္ဒင္ 

(ျပည္သူ႕ေခတ္ဂ်ာနယ္တြင္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္၊ စက္တင္ဘာလမွ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္၊ စက္တင္ဘာလအတြင္း ပံုႏွိပ္ေဖာ္ျပခဲ့ေသာ ေဆာင္းပါးမ်ား)

ေခတ္ျပတိုက္စာေပ (အမွတ္ ၁၃၈/၁၄၀၊ ပထမထပ္-ဝဲ၊ ၄၉ လမ္း၊ အထက္ဘေလာက္၊ ပုဇြန္ေတာင္ျမိဳ႕နယ္၊ ရန္ကုန္၊ တယ္လီဖုန္း ၀၉-၇၃၀ ၃၇၇၂၇) မွ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္၊ မတ္လတြင္ ထုတ္ေဝျဖန္႕ခ်ီပါတယ္။ အမွာစာမ်ားကို အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ကိုသိမ္းေဆြနဲ႕ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ မျဖဴျဖဴသင္းတို႕က ေရးေပးၾကျပီး မ်က္ႏွာဖုန္း ပန္းခ်ီဒီဇိုင္းကို ကာတြန္းကိုဝင္းေအာင္ (မႏၲေလး) ကေရးဆြဲေပးပါတယ္။

Friday, February 27, 2015

Burma's Parliament Watch Part (85)




(ျပည္သူ႕ေခတ္ဂ်ာနယ္၊ အတြဲ ၁၊ အမွတ္ ၇၊ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၂၆၊ ၂၀၁၅၊ စာမ်က္ႏွာ ၂၂)
 
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ကို အနီးၾကည့္ အေ၀းၾကည့္

ေအာင္ဒင္

အပိုင္း (၈၅)
 
အေရးတၾကီးလိုအပ္ေနေသာ ေရြးေကာက္ပြဲေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရး ဥပေဒ (က)

#နီးကပ္လာသည့္ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲ

အမ်ားေမွ်ာ္လင့္ေစာင့္စားေနၾကတဲ့ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲၾကီးကို ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလကုန္ (သို႕မဟုတ္) ႏိုဝင္ဘာလဆန္းမွာ က်င္းပေပးမယ္လို႕ ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က တရားဝင္ထုတ္ျပန္ေၾကညာထားပါတယ္။ ဒီေဆာင္းပါးကို ေဖာ္ျပႏိုင္မည့္  ေဖေဖာ္ဝါရီလဆန္းကေန ေရတြက္ရင္ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပဖို႕ (၉) လ ဝန္းက်င္ေလာက္ပဲ လိုပါေတာ့တယ္။ ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ေရြးေကာက္ပြဲကို ႏိုင္ငံတကာစံခ်ိန္စံညႊန္းမ်ားနဲ႕အညီ တရားမွ်တသန္႕ရွင္းစြာ က်င္းပေပးမည္လို႕လည္း အၾကိမ္ၾကိမ္ကတိျပဳထားပါတယ္။

၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒအရ ဒုတိယအၾကိမ္က်င္းပမွာ ျဖစ္တဲ့ ၂၀၁၅ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကို ျမန္မာျပည္သူမ်ားကတင္ ေစာင့္စားေမွ်ာ္လင့္ေနတာမဟုတ္ပဲ ႏိုင္ငံတကာအစိုးရမ်ား၊ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားကပါ ေစာင့္စားေမွ်ာ္လင့္ေနၾကတာပါ။ ဒီေရြးေကာက္ပြဲၾကီးကေန ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ဒီမိုကေရစီေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား ဘယ္ေလာက္ခိုင္မာမႈရွိသလဲ၊ ဘယ္ေလာက္စိတ္ခ်ရျပီလဲ၊ ဘယ္ေလာက္ခက္ခဲၾကမ္းတမ္းဦးမလဲဆိုတာကို ပီပီျပင္ျပင္ ခန္႕မွန္းနားလည္ႏိုင္မွာပါ။ ဒီေရြးေကာက္ပြဲၾကီးကို သန္႕ရွင္း၊ မွ်တစြာနဲ႕ ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္က်င္းပျပီး ဒုတိယအၾကိမ္ေျမာက္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္နဲ႕  ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာပိုင္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားကို ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ စစ္မွန္တဲ့ ျပည္သူ႕ကိုယ္စားလွယ္မ်ားနဲ႕ ဖြဲ႕စည္းႏိုင္ေရးဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံအေျပာင္းအလဲမ်ားအတြက္ အင္မတန္အေရးၾကီးတဲ့ သမိုင္းမွတ္တိုင္ျဖစ္ေနပါတယ္။

လက္ရွိအေျခအေနမွာ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး ျပ႒ာန္းထားတဲ့ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားက ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားမွတ္ပံုတင္ျခင္းဥပေဒ၊ ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ဥပေဒ၊ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ၊ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ၊ တိုင္းေဒသၾကီးႏွင့္ ျပည္နယ္ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ၊ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ တိုင္းႏွင့္ ေဒသဆိုင္ရာ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒမ်ားနဲ႕ သက္ဆိုင္ရာ နည္းဥပေဒမ်ား ျဖစ္ၾကပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲမက်င္းပမီ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က အင္မတန္အေရးၾကီးတဲ့ ဥပေဒတစ္ရပ္ကို အျမန္ဆုံးျပ႒ာန္းသင့္ပါတယ္။ အဲဒီဥပေဒက "ျမန္မာႏိုင္ငံ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားအား ျပည္တြင္းျပည္ပအဖြဲ႕အစည္းမ်ားအား ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာခြင့္ျပဳျခင္းဥပေဒ" ျဖစ္ပါတယ္။

#ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားအား ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာရန္ လိုအပ္ျခင္း

ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားကို လြတ္လပ္ေသာ ျပည္တြင္းျပည္ပအဖြဲ႕အစည္းမ်ားက ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာတယ္ဆိုတာ အဲဒီေရြးေကာက္ပြဲရဲ့ သန္႕ရွင္းမွ်တမႈကို အာမခံခ်က္ေပးတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲရဲ့ ဂုဏ္သိကၡာ ျမင့္မားေအာင္ ကူညီေထာက္ပံ့ေပးတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ေလ့လာသူမ်ား အနီးကပ္ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေနတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲတစ္ခုမွာ ေရြးေကာက္ပြဲမသမာမႈမ်ား၊ မတရား၊ မမွ်တမႈမ်ား ရွိႏိုင္တာထက္ ပိုျပီးနည္းတတ္ပါတယ္။ ရွိရင္လည္း အလြယ္တကူစံုစမ္းစစ္ေဆးျပီး တိတိက်က်ေဖာ္ထုတ္ကန္႕ကြက္ႏိုင္တာမို႕ ေရြးေကာက္ပြဲရဲ့ မသန္႕ရွင္းမႈကို ေျဖာင့္မတ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ျပည္တြင္းျပည္ပ ေလ့လာသူမ်ားရွိေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ မဲဆႏၵရွင္ျပည္သူမ်ားကလည္း ေရြးေကာက္ပြဲေပၚ ပိုျပီးယံုၾကည္မႈရွိလာႏိုင္ပါတယ္။ မိမိတို႕ရဲ့ ဆႏၵကို လြတ္လပ္စြာေဖာ္ထုတ္ႏိုင္ၾကပါတယ္။ မိမိတို႕အေပၚ ျခိမ္းေျခာက္မႈမ်ား၊ ဖ်ားေယာင္းေသြးေဆာင္မႈမ်ား၊ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားရွိလာရင္လည္း ျပည္တြင္းျပည္ပေလ့လာသူမ်ားထံ အခ်ိန္မီအေၾကာင္းၾကား တိုင္တန္းရဲၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႕ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပမွ လြတ္လပ္ေသာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားအား ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားကို ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာခြင့္ေပးျခင္းဟာ သန္႕ရွင္းမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲတစ္ခုအတြက္ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ခ်က္တစ္ရပ္ ျဖစ္လာပါတယ္။
ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ကလည္း ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲကို ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာဖို႕အတြက္ ႏိုင္ငံတကာေရြးေကာက္ပြဲေလ့လာေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႕မ်ားကို ဖိတ္ေခၚမယ္။ လူမႈအဖြဲ႕အစည္းမ်ားကို ေလ့က်င့္ပညာေပးမယ္လို႕ ေျပာဆိုေနပါတယ္။ ေကာ္မရွင္က ႏိုင္ငံတကာစံခ်ိန္စံညႊန္းမ်ားႏွင့္အညီ ေရြးေကာက္ပြဲေလ့လာျခင္းဆိုင္ရာ က်င့္ဝတ္မ်ားကို ေရးဆြဲထုတ္ျပန္သြားမွာျဖစ္ျပီး ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားအေနနဲ႕ ေကာ္မရွင္က ျပ႒ာန္းထားတဲ့ က်င့္ဝတ္မ်ားနဲ႕အညီ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ႏိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒကို မထိခိုက္ေစပဲ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲကို ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္ႏိုင္မယ္လို႕ သိရပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာက ေရြးေကာက္ပြဲေလ့လာေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႕မ်ားကို ဖိတ္ၾကားမယ္ဆိုတဲ့ ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို လိႈက္လိႈက္လွဲလွဲ ေထာက္ခံၾကိဳဆိုပါတယ္။

ဒါေပမည့္လည္း ဒီေလာက္နဲ႕ လံုေလာက္မယ္မထင္ပါ။ ျပည္တြင္းျပည္ပ လြတ္လပ္ေသာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားက ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားကို ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာခြင့္ဟာ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ့ ခြင့္ျပဳခ်က္အရမဟုတ္ပဲ လႊတ္ေတာ္ကျပ႒ာန္းတဲ့ ဥပေဒတစ္ခုခုရဲ့ ခြင့္ျပဳခ်က္အရပဲ ျဖစ္သင့္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ထုတ္ျပန္မည့္ ေရြးေကာက္ပြဲေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာျခင္းဆိုင္ရာ က်င့္ဝတ္မ်ားမွာလည္း ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပေရြးေကာက္ပြဲေလ့လာသူမ်ားအတြက္ မရွိမျဖစ္လိုအပ္တဲ့ အေျခအေနေတြ ျပည့္ျပည့္စံုစံုပါခ်င္မွ ပါမွာပါ။ ပိုဆိုးတာက အဲဒီ က်င့္ဝတ္စည္းကမ္းေတြမွာ ေရြးေကာက္ပြဲေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာသူမ်ားရဲ့ လြတ္လပ္စြာ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာခြင့္ကိုို တားျမစ္ကန္႕သတ္ထားတဲ့ အခ်က္ေတြ ပါဝင္ႏိုင္ပါေသးတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႕ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က ျမန္မာႏိုင္ငံက ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားကို ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ လြတ္လပ္တဲ့အဖြဲအစည္းမ်ားအား လြတ္လပ္စြာေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာခြင့္ျပဳတဲ့ ဥပေဒတစ္ရပ္ကို ျပ႒ာန္းဖို႕ အေရးတၾကီးလိုအပ္ေနပါတယ္။

လက္ရွိအေျခအေနကို ၾကည့္ရင္လည္း ျပည္သူလူထုနဲ႕ ႏိုင္ငံတကာအစိုးရေတြက ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲေတြကို ရာႏႈံးျပည့္ယံုၾကည္စိတ္ခ်ႏိုင္မွာ မဟုတ္ပါ။ ျပည္သူလူထုအဖို႕ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲမွ မတရားမႈမ်ား၊ မမွ်တမႈမ်ားကို ထင္ထင္ရွားရွား အမွတ္ရေနဆဲပါ။ ရပ္ကြက္၊ ေက်းရြာအာဏာပိုင္မ်ားက ၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းကို မဲေပးဖို႕ ဖိအားေပးခဲ့တာေတြ၊ ျခိမ္းေျခာက္ခဲ့တာေတြ၊ ဖ်ားေယာင္းလိမ္လည္ခဲ့တာေတြ၊ မဲေပးပိုင္ခြင့္ရွိသူအမ်ားအျပား မဲေပးခြင့္မရခဲ့ပဲ တိုင္းျပည္တြင္းမရွိေတာ့သူေတြ၊ ေသဆုံးျပီးသူေတြရဲ့ မဲေတြက မဲပုန္းထဲေရာက္ေနတာေတြ၊ အဲဒီလို မတရားလုပ္တာေတာင္မွ အႏိုင္မရလို႕ ၾကိဳတင္မဲေတြ အမ်ားအျပားဖန္တီးျပီး အတင္းအဓမၼအႏိုင္ယူခဲ့ၾကတာေတြကို အမွတ္ရေနဆဲပါ။ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားအေနနဲ႕လည္း လြတ္လြတ္လပ္လပ္စည္းရုံးခြင့္မရခဲ့ၾကတာ၊ အစိုးရပိုင္ သတင္းစာ၊ ေရဒီယိုနဲ႕ ရုပ္ျမင္သံၾကားမွ စည္းရုံးလံႈ႕ေဆာ္ခြင့္ မွ်မွ်တတမရခဲ့တာ၊ ႏိုင္ငံပိုင္အေဆာက္အအံုမ်ား၊ ဘ႑ာေငြမ်ားကို အသုံးျပဳခြင့္ရတဲ့ ၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီရဲ့ ေငြေၾကးႂကြယ္ဝမႈနဲ႕ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံအားေကာင္းမႈကို မယွဥ္ႏိုင္ခဲ့တာ စတဲ့ မမွ်တမႈေတြကို သတိရေနၾကဆဲပါ။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲဟာ တရားမွ်တမႈရွိတယ္လို႕ ဆိုႏိုင္ေပမည့္ ကိုယ္စားလွယ္ေနရာ (၄၀) ေက်ာ္ေလာက္အတြက္သာ က်င္းပတာမို႕ အခုလာမည့္ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲလို တစ္ႏိုင္ငံလုံးအတိုင္းအတာနဲ႕ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္၊ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္၊ တိုင္းေဒသၾကီးနဲ႕ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၊ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ တိုင္းႏွင့္ေဒသမ်ား၏ ဗဟိုဦးစီးအဖြဲ႕ဝင္မ်ား (၁,၂၀၀) ေက်ာ္ ေရြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ပြဲဟာ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲလို႕ပဲ ျဖစ္လာေလမလားလို႕ သဘာဝက်က် စိုးရိမ္ေနၾကမွာပါ။

Friday, February 20, 2015

Burma's Parliament Watch Part (84-B)

(ျပည္သူ႕ေခတ္ဂ်ာနယ္၊ အတြဲ ၁၊ အမွတ္ ၆၊ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁၉၊ ၂၀၁၅၊ စာ ၂၂)



ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ကို အနီးၾကည့္ အေ၀းၾကည့္

ေအာင္ဒင္

အပိုင္း (၈၄-အဆက္) ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္စစ္တမ္း၊ (စ)

ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁၀ ရက္ေန႕က က်င္းပတဲ့ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးမွာ တက္ေရာက္ခြင့္ရွိသူ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္နဲ႕ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေပါင္း (၆၄၂) ဦးရွိတဲ့အထဲက (၄၆၅) ဦးသာ တက္ေရာက္ျပီး (၁၇၇) ဦး ခြင့္ယူပ်က္ကြက္တယ္လို႕ သိရပါတယ္။ ဒီပ်က္ကြက္မႈဟာ တက္ေရာက္ခြင့္ရွိေသာ ကိုယ္စားလွယ္စုစုေပါင္းရဲ့ (၂၈) ရာခိုင္ႏႈန္းပါ။ တကယ္လို႕ ပ်က္ကြက္သူအားလုံး (သို႕မဟုတ္) အားလုံးနီးပါးဟာ တပ္မေတာ္သားကိုယ္စားလွယ္ေတြမဟုတ္ပဲ ေရြးခ်ယ္ခံကိုယ္စားလွယ္မ်ားျဖစ္ၾကမယ္ ဆိုရင္ ပ်က္ကြက္သူ (၁၇၇) ဦးဟာ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က ေရြးခ်ယ္ခံကိုယ္စားလွယ္ (၄၉၈) ဦးရဲ့ (၃၆) ရာခိုင္ႏႈန္းျဖစ္ပါတယ္။ ေဖေဖာ္ဝါရီလ (၁၄) ရက္ေန႕က က်င္းပတဲ့ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္၊ (၁၄) ရက္ေျမာက္အစည္းအေဝးမွာ တက္ေရာက္သူက (၂၇၈) ေယာက္၊ (၆၆) ရာခိုင္ႏႈန္းသာရွိျပီး ပ်က္ကြက္သူကိုယ္စားလွယ္ေပါင္းက (၁၄၄) ဦးေတာင္ ရွိပါတယ္။ အင္မတန္စိုးရိမ္စရာ ေကာင္းလွပါတယ္။

ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒက တက္ေရာက္ခြင့္ရွိသူ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ ထက္ဝက္ေက်ာ္ဦးေရ တက္ေရာက္ရင္ အစည္းအေဝးမ်ား အထေျမာက္တယ္လို႕ ျပ႒ာန္းထားတာမို႕ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ (၂၇) ရာခိုင္ႏႈန္း သို႕မဟုတ္ (၃၆) ရာခိုင္ႏႈန္း တက္ေရာက္ဖို႕ ပ်က္ကြက္လည္း လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေဝးမ်ား ဆက္လက္က်င္းပျပီး ဆုံးျဖတ္စရာရွိတာကို ဆုံးျဖတ္ၾကမွာပါ။ ပ်က္ကြက္သူမ်ားအဖို႕သာ တိုင္းျပည္ရဲ့ အေရးၾကီးတဲ့ ကိစၥေတြကို ပါဝင္ေဆြးေႏြးခြင့္၊ မဲေပးခြင့္၊ သူတို႕ကိုယ္စားျပဳရာ မဲဆနၵရွင္ေတြရဲ့ ဆနၵကို ထုတ္ေဖာ္ခြင့္ေတြ ဆုံးရွုံးရမွာပါ။ ဒါဟာျဖင့္ ဒီပ်က္ကြက္သူ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ကိုယ္စားျပဳတဲ့ မဲဆနၵရွင္ျပည္သူ သန္းေပါင္းမ်ားစြာအတြက္ပါ ၾကီးမားတဲ့ ဆုံးရွုံးမႈလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအေနနဲ႕ ၎တို႕ရဲ့ ခံစားခြင့္မ်ားကို တိုးျမႇင့္ဖို႕ အားသြန္ခြန္စိုက္ ၾကိဳးစားၾကသလို ျပည္သူလူထုရဲ့ အက်ိဳးစီးပြါးကို ပိုျပီး အားသြန္ခြန္စိုက္ၾကိဳးစားၾကသင့္ပါတယ္။


#ထူးျခားျဖစ္စဥ္ (၅) ဦးေအာင္ေသာင္းကို ကာကြယ္ၾကျခင္း

၂၀၁၄ ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာလ (၃၁) ရက္ေန႕မွာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ဘ႑ာေရးဝန္ၾကီး႒ာနက ၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီရဲ့ ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးလည္းျဖစ္၊ ေတာင္သာျမိဳ႕နယ္ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္လည္းျဖစ္တဲ့ ဦးေအာင္ေသာင္း (ဗိုလ္မႉးၾကီးေဟာင္း) ကို " ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြါးေရး၊ ႏိုင္ငံေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို အားနည္းေစသည့္အျပဳအမူမ်ားကို ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိရွိ ေဆာင္ရြက္ေနသည္" ဆိုတဲ့ စြပ္စြဲခ်က္နဲ႕ "နံမည္ပ်က္စာရင္း" သြင္းေၾကာင္း ေၾကညာလိုက္ပါတယ္။ နံမည္ပ်က္စာရင္းမွာ ပါဝင္သြားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဦးေအာင္ေသာင္းရဲ့ ပိုင္ဆိုင္မႈမ်ား အေမရိကန္ႏိုင္ငံတြင္းမွာ ရွိေနမယ္ဆိုရင္ အေမရိကန္အစိုးရက သိမ္းယူမွာျဖစ္ျပီး အေမရိကန္ႏိုင္ငံသားမ်ားအေနနဲ႕ ဦးေအာင္ေသာင္း (သို႕) ဦးေအာင္ေသာင္းပါဝင္တဲ့ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားနဲ႕ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ခြင့္ မရွိပါ။

ထူးျခားခ်က္ကေတာ့ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က ဦးေအာင္ေသာင္း ဘက္က စုေပါင္းအကာအကြယ္ေပးျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္၊ ႏိုဝင္ဘာလ (၁၀) ရက္ေန႕ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးမွာ သာေပါင္းမဲဆႏၵနယ္က ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးဝင္းသန္းက "ဦးေအာင္ေသာင္းအား အေမရိကန္အစိုးရမွ ပိတ္ဆို႕ကန္႕သတ္ခံရသူမ်ားစာရင္းတြင္ ထည့္သြင္းေၾကာင္း သတင္းထုတ္ျပန္ျခင္းသည္ လႊတ္ေတာ္အသီးသီးက အေလးထားေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေသာ တိုင္းရင္းသားစည္းလုံးညီညြတ္ေရး၊ အမ်ိဳးသားျပန္လည္ ေပါင္းစည္းေရး၊ ျပည္တြင္းျငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို ထိခိုက္ေစႏိုင္သည့္အျပင္ လႊတ္ေတာ္အသီးသီးႏွင့္ လႊတ္ေတာ္ေကာ္မတီမ်ား၊ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ ဂုဏ္သိကၡာႏွင့္ တိုးတက္ေကာင္းမြန္လ်က္ရွိသည့္ အေမရိကန္-ျမန္မာဆက္ဆံေရးကိုပါ ထိခိုက္ေစႏိုင္ပါသျဖင့္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က အဆိုပါ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္ကို ကန္႕ကြက္ပါေၾကာင္းႏွင့္ ဤကဲ့သို႕ျဖစ္ရပ္မ်ိဳး ေပၚေပါက္ေစရန္ ဖန္တီးလုပ္ကိုင္သူမ်ားႏွင့္ ေဆာင္ရြက္သူမ်ားကိုလည္း ရွုတ္ခ်ပါေၾကာင္း" အဆိုတင္သြင္းပါတယ္။ အဲဒီအဆိုကို ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ကန္႕ကြက္သူမရွိ အတည္ျပဳလိုက္ပါတယ္။

ဦးေအာင္ေသာင္းတစ္ဦးတည္းကို အေမရိကန္အစိုးရက အေရးယူတာဟာ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္တစ္ခုလုံးနဲ႕ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအားလုံးရဲ့ ဂုဏ္သိကၡာကို ထိခိုက္တယ္ဆိုတာကို နားလည္လို႕ မရပါ။ ျပီးေတာ့ ဒီအဆိုဟာ စာသားေဖာ္ျပခ်က္အရ အေမရိကန္အစိုးရက ဦးေအာင္ေသာင္းအေပၚ အေရးယူတာကို ကန္႕ကြက္တာမဟုတ္ပဲ "အေရးယူေၾကာင္း သတင္းထုတ္ျပန္တာ" ကိုသာ ကန္႕ကြက္သလို ျဖစ္ေနပါတယ္။

#၂၀၁၄ မွ ၂၀၁၅ သို႕

၂၀၁၄ ခုႏွစ္ကုန္ဆုံးျပီး ၂၀၁၅ ခုႏွစ္သို႕ ကူးေျပာင္းေရာက္ရွိခဲ့ပါျပီ။ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ဟာ လက္ရွိ ပထမအၾကိမ္ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ရဲ့ ငါးႏွစ္သက္တမ္းမွာ ေနာက္ဆုံးႏွစ္ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္အတြင္းမွာ မျပီးျပတ္ခဲ့တဲ့ တိုင္းျပည္အတြက္ အင္မတန္အေရးၾကီးတဲ့ အေရးကိစၥမ်ားကို တာဝန္ယူေျဖရွင္းရမည့္ ႏွစ္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရး၊ အခ်ိဳးက်ေရြးေကာက္ပြဲစနစ္၊ မ်ိဳးေစာင့္ဥပေဒၾကမ္းမ်ား၊ ေျခာက္ပြင့္ဆိုင္ေဆြးေႏြးပြဲ စတဲ့ အေရးကိစၥမ်ားဟာ တိုင္းျပည္ရဲ့ ကံၾကမၼာအေပၚ ၾကီးမားတဲ့ သက္ေရာက္မႈေတြ ရွိပါလိမ့္မယ္။ 

လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲအသစ္မ်ားကို ၂၀၁၅ ခုႏွစ္၊ ႏွစ္ကုန္ပိုင္းမွာ က်င္းပမွာ ျဖစ္ျပီး လက္ရွိလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အမ်ားစု ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ၾကလိမ့္မယ္ ထင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႕ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအတြက္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ ဥပေဒျပဳေရးကိစၥမ်ားအျပင္ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ မဲဆြယ္စည္းရုံးေရးေတြပါ ထပ္ေပါင္းလို႕ ပိုျပီး အလုပ္မ်ားၾကမွာပါ။ ဘယ္လိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ကေန ၂၀၁၅ ခုႏွစ္အထိ ငါးႏွစ္သက္တမ္းရွိခဲ့တဲ့ ပထမအၾကိမ္ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ရဲ့ ေအာင္ျမင္မႈ၊ က်ဆုံးမႈ၊ မွားယြင္းမႈ၊ လိုအပ္မႈ၊ တိုးတက္မႈေတြအားလုံးဟာ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ စတင္တာဝန္ယူမည့္ ဒုတိယအၾကိမ္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္အတြက္ အစဥ္အလာမ်ားအျဖစ္ က်န္ရစ္ခဲ့မွာပါ။ ေကာင္းမြန္တဲ့ အစဥ္အလာေကာင္းေတြ ခ်န္ထားရစ္ခဲ့ႏိုင္ဖို႕ တစ္ႏွစ္ထဲက်န္ေတာ့တဲ့ အခ်ိန္ကာလ၊ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ျပည္သူလူထုအက်ိဳးစီးပြါးကို ဆထက္ထမ္းပိုးေဆာင္ရြက္ႏိုင္ၾကပါေစလို႕ ဆုေတာင္းေမတၱာပို႕သရင္း “၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္စစ္တမ္း” ေဆာင္းပါးရွည္ကို နိဂုံးခ်ဳပ္လိုက္ပါတယ္။

ေလးစားစြာ။

ေအာင္ဒင္
ဒီဇင္ဘာလ (၂၄)၊ ၂၀၁၄

Sunday, February 15, 2015

Burma's Parliament Watch Part (84)



(ျပည္သူ႕ေခတ္ဂ်ာနယ္၊ အတြဲ ၁၊ အမွတ္ ၅၊ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁၂၊ ၂၀၁၅၊ စာ ၂၃)



ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ကို အနီးၾကည့္ အေ၀းၾကည့္

ေအာင္ဒင္

အပိုင္း (၈၄) ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္စစ္တမ္း၊ (င)

#ထူးျခားျဖစ္စဥ္ (၄) ေျခာက္ပြင့္ဆိုင္ ေဆြးေႏြးပြဲ

ႏိုဝင္ဘာလ (၂၅) ရက္ေန႕မွာ က်င္းပတဲ့ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးမွာ ၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီက အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးျမင့္ထြန္း (ပဲခူးတိုင္းေဒသၾကီး၊ မဲဆႏၵနယ္အမွတ္ ၁၀) က အေရးၾကီးအဆိုတစ္ခု တင္သြင္းပါတယ္။ သူ႕အဆိုက "ေခတ္စနစ္အေျခအေန အခ်ိန္အခါႏွင့္ ညီညြတ္ေသာ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ျဖစ္ေပၚလာေရး၊ ပစၥဳပၸန္ႏွင့္ အနာဂတ္ျမန္မာႏိုင္ငံတည္ေဆာက္ႏိုင္ေရးအတြက္ အေျခအေနေကာင္းမ်ား လမ္းခင္းဖန္တီးေပးႏိုင္ရန္ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ၊ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒၊ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒၊ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဥကၠ႒၊ တိုင္းရင္းသားအစုအဖြဲ႕မ်ားမွ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္တစ္ဦးႏွင့္ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္တို႕ ေဆာလ်င္စြာ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးေရး ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္မွ တိုက္တြန္းေၾကာင္း" ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ (၆) ပြင့္ဆိုင္ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးေရးအဆိုကို ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က ကန္႕ကြက္သူမရွိ အတည္ျပဳခဲ့လို႕ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတထံ ဆက္လက္ေပးပို႕ခဲ့တယ္လို႕ သိရပါတယ္။ တစ္ဆက္တည္းမွာပဲ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္နာယကရဲ့ ညႊန္ၾကားခ်က္အရ တိုင္းရင္းသားပါတီမ်ားမွ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ရခိုင္တိုင္းရင္းသားအမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ေဒါက္တာေအးေမာင္ကို တိုင္းရင္းသားအစုအဖြဲ႕မ်ားရဲ့ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ႏိုဝင္ဘာလ (၂၇) ရက္ေန႕မွာ ေရြးခ်ယ္လိုက္ၾကပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကလည္း ဒီအဆိုကို သေဘာတူတယ္လို႕ သိရပါတယ္။

ေျခာက္ပြင့္ဆိုင္ ထိပ္သီး ေဆြးေႏြးပြဲအတြက္ လႊတ္ေတာ္ဘက္က အဆင္သင့္ျဖစ္ေနေပမည့္ သမၼတနဲ႕ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္တို႕ကေတာ့ အဆင္သင့္ျဖစ္ပံုမရပါ။ သမၼတရုံး အဆင့္ျမင့္အရာရွိတစ္ဦးက ဒီအဆိုကို သမၼတက ေလ့လာသုံးသပ္ေနျပီး ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလတြင္းမွာ က်င္းပမည့္ လႊတ္ေတာ္ (၁၂) ၾကိမ္ေျမာက္အစည္းအေဝးမွာ တရားဝင္အေၾကာင္းျပန္မယ္လို႕ ဆိုပါတယ္။ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ကေတာ့ အဲဒီလို ေတြ႕ဆံုဖို႕ ဆႏၵမရွိဘူးလို႕ ေကအန္ယူကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ကို ေျပာလိုက္ပါတယ္။ တစ္ခါ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပက တိုင္းရင္းသားႏိုင္ငံေရးအင္အားစုမ်ားကလည္း တိုင္းရင္းသားကိုယ္စားလွယ္ကို တစ္ဦးတည္းလို႕ သတ္မွတ္တာ၊ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္ရမယ္လို႕ သတ္မွတ္တာေတြဟာ မတရား၊ မမွ်တဘူးလို႕ ေဝဘန္ၾကျပီး တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစု (၇) စုစလုံးကို ကိုယ္စားျပဳသူေတြ ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲမွာ ပါဝင္ခြင့္ရဖို႕ ေတာင္းဆိုေနၾကပါတယ္။

ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က ဆုံးျဖတ္တဲ့ "အဆို" တစ္ခုကို ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတက မလြဲမေသြလိုက္နာအေကာင္အထည္ေဖာ္ရမယ္လို႕ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုမွာ ျပ႒ာန္းမထားပါ။ အဆိုဟာ ဥပေဒမဟုတ္ပါ။ ဒါေပမည့္ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ (၂၀၃) အရ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတဟာ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကို တာဝန္ခံရပါတယ္။ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္က တညီတညြတ္တည္း ဆုံးျဖတ္လိုက္တဲ့ "တိုက္တြန္းခ်က္တစ္ရပ္" ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႕ ျငင္းဆန္ရင္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကလည္း ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတကို ဥပေဒကခြင့္ျပဳထားတဲ့ နည္းလမ္းေပါင္းစံုနဲ႕ အေႏွာက္အယွက္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ အျမင့္ဆုံးအဆင့္အေနနဲ႕ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ဟာ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတကို ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ (၇၁) အရ စြပ္စြဲ၊ ျပစ္တင္၊ အေရးယူျပီး ရာထူးတာဝန္က ဖယ္ရွားႏိုင္ပါတယ္။

#ထူးျခားျဖစ္စဥ္ (၅) လခတိုးမည့္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား

၂၀၁၄ ခုႏွစ္အတြင္း လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားရဲ့ ထူးျခားတဲ့ ေဆာင္ရြက္ခ်က္တစ္ခုကေတာ့ သူတို႕ရရွိခံစားေနရတဲ့ လစာနဲ႕ အသုံးစားရိတ္မ်ားကို တိုးျမႇင့္ေရး အားသြန္ခြန္စိုက္ေဆြးေႏြးၾကတာပါ။
လက္ရွိဥပေဒအရ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားဟာ လစာ က်ပ္ (၃) သိန္းနဲ႕ အစည္းအေဝးရွိတဲ့ေန႕ေတြအတြက္ အသုံးစားရိတ္ တစ္ေန႕ကို က်ပ္ တစ္ေသာင္းရရွိပါတယ္။ အဲဒီ လစာနဲ႕ စရိတ္ေငြေတြဟာ မလံုေလာက္ပါဘူးဆိုျပီး လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အမ်ားအျပားက ၂၀၁၄ လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးမ်ားမွာ တင္ျပေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒီ ေတာင္းဆိုခ်က္မ်ားကို အေျချပဳျပီး ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္က ႏိုဝင္ဘာလ (၁၈) ရက္ေန႕မွာ "ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္၊ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္၊ တိုင္းေဒသၾကီး (သို႕) ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ တိုင္း (သို႕) ေဒသဦးစီးအဖြဲ႕ဝင္မ်ား၏ ခ်ီးျမႇင့္ေငြႏွင့္ စရိတ္မ်ားဆိုင္ရာဥပေဒကို ျပင္ဆင္သည့္ ဥပေဒၾကမ္း" ကို ကန္႕ကြက္သူမရွိ အတည္ျပဳလိုက္ပါတယ္။ ဒီဥပေဒၾကမ္းကို အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကို ေပးပို႕ထားျပီး အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္မွာ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ထဲမွာမွ မဲခြဲဆုံးျဖတ္ႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။

ဒီဥပေဒၾကမ္း အတည္ျဖစ္သြားမယ္ဆိုရင္ ႏိုင္ငံေတာ္ ဘ႑ာေငြထဲကေန ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္အတြက္ အသုံးစားရိတ္ (၃၃၀) ရာခိုင္ႏႈန္းျမင့္တက္ သုံးစြဲရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။  ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္က အတည္ျပဳလိုက္တဲ့ ဥပေဒၾကမ္းအရ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္နဲ႕ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားရဲ့ လစာဟာ သုံးဆေက်ာ္တိုးျပီး တစ္လကို က်ပ္ (၁၀) သိန္းနဲ႕ စရိတ္ေငြဟာ ႏွစ္ဆတိုးျပီး တစ္ေန႕ကို က်ပ္ (၂) ေသာင္း တိုးျမႇင့္ခံစားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးမ်ားက တစ္ႏွစ္ကို (၆) လေလာက္ က်င္းပတာမို႕ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ တစ္ဦးရရွိမည့္ စရိတ္ေငြဟာ တစ္ႏွစ္ကို က်ပ္ (၃၆) သိန္းေလာက္ ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႕ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္တစ္ဦးရဲ့ တစ္ႏွစ္စာ လစာနဲ႕ စရိတ္ေငြေပါင္းဟာ က်ပ္ (၁၅၆) သိန္းေလာက္ ရွိပါလိမ့္မယ္။ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ (၆၆၄) ဦးအတြက္ လစာ တစ္လကို က်ပ္ သိန္းေပါင္း (၆,၆၄၀)၊ တစ္ႏွစ္ကို က်ပ္သိန္းေပါင္း (၇၉,၆၈၀) ျဖစ္ျပီး ေန႕တြက္အသုံးစားရိတ္မ်ားက စုစုေပါင္း က်ပ္သိန္းေပါင္း (၂၄,၀၀၀) ေလာက္ ရွိပါလိမ့္မယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႕ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအတြက္ တစ္ႏွစ္ကို က်ပ္သိန္းေပါင္း (၁၀၃,၅၀၀) ေလာက္ ခြဲေဝေပးရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ 

လစာေတြ တိုးျမႇင့္ယူဖို႕ ၾကိဳးစားေနၾကေပမည့္ ျပည္သူလူထုကို အမွန္တကယ္ကိုယ္စားျပဳျပီး ျပည္သူ႕အက်ိဳးစီးပြါးကို ဦးစားေပးေဆာင္ရြက္တဲ့ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားရဲ့ အေရအတြက္က သိပ္မမ်ားလွပါ။ လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးမ်ားကို ေစာင့္ၾကပ္ေလ့လာေနတဲ့ "ပြင့္လင္းျမန္မာ့ေရွ႕ေဆာင္" အဖြဲ႕ရဲ့ အစီရင္ခံစာအရ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ (၆၀၀) ေက်ာ္ထဲမွာ လႊတ္ေတာ္တြင္း ေမးခြန္းေမးျမန္းျခင္း၊ အဆိုတင္သြင္းျခင္းမျပဳတဲ့ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ (၃၀၀) ေက်ာ္ရွိေၾကာင္း သိရပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးမ်ား က်င္းပရာမွာလည္း လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ရာႏႈန္းျပည့္အစည္းအေဝးတက္ေရာက္ၾကတဲ့ ေန႕က မရွိသေလာက္ျဖစ္ျပီး အစည္းအေဝးက်င္းပတဲ့ေန႕တိုင္းမွာ ပ်က္ကြက္သူကိုယ္စားလွယ္မ်ားက အနည္းဆုံး (၂၀) ေက်ာ္ရွိခဲ့ပါတယ္။