BLOGGER TEMPLATES AND TWITTER BACKGROUNDS
Showing posts with label mizzima. Show all posts
Showing posts with label mizzima. Show all posts

Monday, August 4, 2014

အေမရိကန္ဆန္ရွင္၊ စီးပြါးေရးက်င့္ဝတ္ႏွင့့္္ ျမန္မာ့ခရိုနီမ်ား၊ အပိုင္း (၅)


(မဇိၩမေန႕စဥ္သတင္းစာ၊ ဩဂုတ္ ၅ ရက္၊ ၂၀၁၄၊ အဂၤါေန႕၊ စာမ်က္ႏွာ ၁၆)



အေမရိကန္ဆန္ရွင္၊ စီးပြါးေရးက်င့္ဝတ္ႏွင့့္္ ျမန္မာ့ခရိုနီမ်ား၊ အပိုင္း (၅)
ေအာင္ဒင္

#ျပည္သူ႕သေဘာထားက ပိုအေရးၾကီးသည္

အေမရိကန္အစိုးရက နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္ ခရိုနီမ်ားနဲ႕ စတင္ထိေတြ႕ဆက္ဆံျပီးတဲ့ေနာက္ ခရိုနီမ်ားအေနနဲ႕ နံမည္ပ်က္စာရင္းက လြတ္ေျမာက္ေရး ၾကိဳးစားၾကလိမ့္မယ္ထင္ပါတယ္။ ေရွ႕မွာ ေဖာ္ျပခဲ့တဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္ (၄) ခုအတိုင္း အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ဘ႑ာေရးဝန္ၾကီး႒ာနကို နံမည္ပ်က္စာရင္းမွ ဖယ္ရွားေရး ေတာင္းဆိုမႈေတြ လုပ္ၾကလိမ့္မယ္ထင္ပါတယ္။ အဲဒီလို ေတာင္းဆိုၾကတဲ့အခါ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ဘ႑ာေရးဝန္ၾကီး႒ာနကလည္း ဒီခရိုနီမ်ားရဲ့  စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားဟာ စစ္ေခါင္းေဆာင္ အေဟာင္း၊ အသစ္မ်ားနဲ႕ ကင္းရွင္းျခင္း ရွိ၊မရွိ၊ ၎တို႕ရဲ့ စီးပြါးေရးေဆာင္ရြက္မႈမ်ားမွာ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ား ကင္းရွင္းျခင္း ရွိ၊မရွိ၊ ၎တို႕ရဲ့ စီးပြါးေရးေဆာင္ရြက္မႈမ်ားဟာ က်င့္ဝတ္သိကၡာနဲ႕ ညီ၊ မညီ စစ္ေဆးၾကပါလိမ့္မယ္။ ေဖာ္ျပပါ တိုင္းတာမႈမ်ားအျပင္ အေမရိကန္အစိုးရက အေလးအနက္ထည့္သြင္းစဥ္းစားမည့္ အခ်က္တစ္ခ်က္ရွိပါေသးတယ္။ အဲဒါကေတာ့ ဒီခရိုနီစီးပြါးေရးသမားမ်ားအေပၚ ျပည္သူလူထုရဲ့  သေဘာထားအျမင္ျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္သူေတြက ခ်စ္ေအာင္ေနလို႕ ျပည္သူေတြက လက္ခံအသိအမွတ္ျပဳသူအတြက္ နံမည္ပ်က္စာရင္းက ဖယ္ရွားခံရေရး လြယ္ကူပါလိမ့္မယ္။ ျပည္သူေတြအေပၚ ဆက္လက္ေစာ္ကားေနျပီး ျပည္သူလူထုကလည္း မုန္းတီးနာက်ည္းဆဲျဖစ္သူမ်ား အတြက္ နံမည္ပ်က္စာရင္းက လြတ္ေျမာက္ဖို႕ ခက္ခဲမွာပါ။

ျမန္မာျပည္သူေတြဟာ ခြင့္လႊတ္တတ္ၾကသူေတြပါ။ စစ္အာဏာရွင္စနစ္နဲ႕ စစ္တပ္အုပ္စိုးမႈေခတ္ကို အားေကာင္းေမာင္းသန္ျဖစ္ေအာင္ ပံ့ပိုးကူညီခဲ့ၾကလို႕ ဒီခရိုနီစီးပြါးေရးသမားေတြကို အမုန္းၾကီးမုန္းၾကေပမည့္ အေျပာင္းအလဲကာလမွာ ဒီခရိုနီေတြ အျမင္မွန္ရျပီး ျပည္သူလူထုဘက္ကို ပူးေပါင္းပါဝင္လာၾကမယ္ဆိုရင္လည္း ခြင့္လႊတ္ၾက၊ ၾကိဳဆိုၾကမွာပါ။ ၁၉၈၈ ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံုကာလမွာ ျပည္သူ႕ဘက္ကို ပူးေပါင္းလက္တြဲလာၾကတဲ့ တပ္မေတာ္သားေတြကို ျပည္သူလူထုက ဝမ္းသာအားရ ၾကိဳဆိုၾကသလိုေပါ့။

ဒါေပမည့္ ခရိုနီမ်ားရဲ့  ျပည္သူ႕ဘက္ကို ကူးေျပာင္းမႈဟာ ႐ိုးသားစင္ၾကယ္ဖို႕လိုအပ္ပါတယ္။ အခုအခ်ိန္အထိ ေတြ႕ေနရတာကေတာ့ သူတို႕ကိုးကြယ္ခဲ့တဲ့ စစ္ေခါင္းေဆာင္ေဟာင္းမ်ား အနားယူသြားျပီး အခ်ိဳ႕ အရပ္ဝတ္လဲလို႕ ျပည္သူ႕ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ေျပာင္းလဲေနၾကတာေတာင္မွ ခရိုနီစီးပြါးေရးသမားအမ်ားစုရဲ့  အက်င့္စ႐ိုက္ေတြ မေျပာင္းလဲၾကေသးပါ။ သမၼတ ၊ ဒု-သမၼတမ်ားနဲ႕ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္၊ ျပည္ေထာင္စုဝန္ၾကီးမ်ား တိုင္းခန္းလွည့္လည္ရာကို ေကာက္ေကာက္ပါေအာင္လိုက္ျပီး သမၼတနဲ႕ ဝန္ၾကီးမ်ား လက္ညိႈးညႊန္ရာမွာ အလႉဒါနေတြလုပ္ေနၾကဆဲပါ။ ျမန္မာ့ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္က ခြင့္ျပဳတဲ့ စီးပြါးေရးလုပ္ပိုင္ခြင့္အမ်ားစုကိုလည္း အာဏာပိုင္မ်ားနဲ႕ နီးစပ္တဲ့ ခရိုနီမ်ားကပဲ ရရွိေနပါတယ္။ အစိုးရက ခ်ီးျမႇင့္တဲ့ ဂုဏ္ျပဳဆုေတြကိုလည္း သူတို႕ပဲ အမ်ားဆုံးရရွိေနၾကတာပါ။ တစ္ဖက္မွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြနဲ႕ ေဂါက္သီးအတူ႐ိုက္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြရဲ့ မိသားစုေတြကို ပစၥည္းေလးပါးေထာက္ပံ့ေနျပီး တစ္ဖက္မွာလည္း ဒီမိုကေရစီအင္အားစုရဲ့ ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္အခ်ိဳ႕ကို လိုအပ္တာေတြ လွ်ိဳ႕ဝွက္ျပီး ျဖည့္ဆီးေပးလို႕ ႏွစ္ဖက္စလုံးကို တစ္ျပိဳင္ထဲဝယ္ယူေနတဲ့ ခရိုနီေတြလည္း အမ်ားၾကီးပါ။ တစ္ဖက္မွာ လယ္ေျမဧကေပါင္း ေသာင္းနဲ႕ခ်ီျပီး အဓမၼသိမ္းဆည္းလို႕ လယ္သမားမ်ား၊ ဆင္းရဲသားမ်ားကို လယ္မဲ့၊ ယာမဲ့၊ အိုးအိမ္မဲ့ ျဖစ္ေစခဲ့ျပီး တစ္ဖက္မွာေတာ့ တန္ခိုးၾကီးဆရာေတာ္ေတြကို အျမင့္မားဆုံးကိုးကြယ္၊ ဘုရားေတြတည္၊ ေက်ာင္းေတြေဆာက္ျပီး သာသနာ့ဒယကာအမည္ခံေနတဲ့ ခရိုနီမ်ားလည္း ရွိပါေသးတယ္။

ဒီခရိုနီေတြရဲ့  အက်င့္စ႐ိုက္ေတြ မေျပာင္းလဲသ၍ ျမန္မာျပည္သူေတြက သူတို႕ကို ခြင့္လႊတ္ဖို႕၊ လက္ခံဖို႕ ခက္ပါလိမ့္မယ္။ ျမန္မာျပည္သူေတြက ခြင့္မလႊတ္ႏိုင္ရင္ အေမရိကန္အစိုးရကလည္း နံမည္ပ်က္စာရင္းက ဖယ္ရွားေပးဖို႕ ခက္ပါလိမ့္မယ္။ နံမည္ပ်က္စာရင္းမွာ ေနာက္ထပ္ ခရိုနီစီးပြါးေရးသမားေတြ ထပ္ျဖည့္ျပီး တိုးခ်ဲ႕အေရးယူတာေတာင္ ရွိႏိုင္ပါေသးတယ္။

သမၼတ အိုဘားမားက ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ (၁၁) ရက္ေန႕မွာ ထုတ္ျပန္တဲ့ သမၼတအမိန္႕ ၁၃၆၁၉ (Executive Order 13619) နဲ႕ အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ၾကီးနဲ႕ ဘ႑ာေရးဝန္ၾကီးကို ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ "လက္ရွိႏိုင္ငံေရးေျပာင္းလဲမႈျဖစ္စဥ္ကို ဟန္႕တားေႏွာက္ယွက္သူမ်ား၊ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုမ်ားႏွင့္ ျငိမ္းခ်မ္းေရးေဖာ္ေဆာင္မႈကို ေႏွာက္ယွက္ဟန္႕တားသူမ်ား၊ ေျမာက္ကိုရီးယားအစိုးရႏွင့္ စစ္လက္နက္ေရာင္းဝယ္ေရးဆိုင္ရာ ဆက္ဆံေရးရွိသူမ်ား၊ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ားတြင္ တိုက္႐ိုက္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ သြယ္ဝိုက္၍ေသာ္လည္းေကာင္း ပါဝင္ပါတ္သက္သူမ်ား၊ အထက္ေဖာ္ျပပါ  ပုဂိၢဳလ္မ်ားကို ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ၊ ေငြေၾကးဆိုင္ရာ၊ နည္းပညာႏွင့္ စာရင္းအင္းဆိုင္ရာ ကူညီေထာက္ပံ့သူမ်ား၊ အထက္ေဖာ္ျပပါ ပုဂိၢဳလ္မ်ားအတြက္ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ေပးသူမ်ား" ကို "နံမည္ပ်က္စာရင္း" မွာ ထည့္သြင္းအေရးယူဖို႕ အာဏာအပ္ႏွင္းထားပါတယ္။

#ႏိုင္ငံေတာ္အေျပာင္းအလဲႏွင့္ ပုဂၢလိကစီးပြါးေရးသမားတို႕၏ အခန္းက႑

တကယ္ေတာ့ ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို ဦးတည္ေလွ်ာက္လွမ္းေနပါတယ္ဆိုတဲ့ ေစ်းကြက္စီးပြါးေရးစနစ္ကို က်င့္သုံးတဲ့ ႏိုင္ငံတစ္ခုမွာ ပုဂၢလိကစီးပြါးေရးသမားမ်ားဟာ အေရးပါတဲ့ အခန္းက႑မွာ ပါဝင္ေနပါတယ္။ တိုင္းျပည္ရဲ့  စီးပြါးေရးမူဝါဒေတြ မွန္ကန္ရင္ ေစ်းကြက္စီးပြါးေရးဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မွာ ျဖစ္ျပီး ႏိုင္ငံပိုင္၊ အစိုးရပိုင္လုပ္ငန္းမ်ားေလ်ာ့နည္းလို႕ ေစ်းကြက္ကို ပုဂၢလိကစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားက ဦးေဆာင္ရမွာပါ။ အစိုးရက ပုဂၢလိကစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ား ေစ်းကြက္အတြင္း သန္႕သန္႕ရွင္းရွင္း ယွဥ္ျပိဳင္ၾကဖို႕ကိုသာ ေစာင့္ၾကပ္ၾကည့္႐ႉျပီး လြန္လြန္က်ဴးက်ဴး ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္မႈမျပဳရင္၊ တိုင္းျပည္နဲ႕ ပုဂၢလိကစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ မရွိမျဖစ္လိုအပ္တဲ့ လမ္း၊ တံတား၊ သယ္ယူပို႕ေဆာင္ေရး၊ လွ်ပ္စစ္မီး၊ ဆက္သြယ္ေရး၊ ေရနက္ဆိပ္ကမ္း၊ အင္တာနက္ စတဲ့ အေျခခံအေဆာက္အအံုမ်ားကိုသာ တာဝန္ယူတည္ေဆာက္ေပးျပီး  ပုဂၢလိကစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားရဲ့ လြတ္လပ္မွ်တစြာ ယွဥ္ျပိဳင္လုပ္ကိုင္ခြင့္ကို အားေပးမယ္ဆိုရင္  ပုဂၢလိကစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ျပီး တိုင္းျပည္ရဲ့ စီးပြါးေရးလည္း ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ခရိုနီဆိုတာ အာဏာရွင္စနစ္ရဲ့  အဓိကလကၡဏာတစ္ခုပါ။ အာဏာရွိသူထံက အထူးအခြင့္အေရးေတြရလို႕ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို ျပိဳင္ဖက္မရွိလုပ္ကိုင္ႏိုင္ျပီး အက်ိဳးစီးပြါးျဖစ္လာသူမ်ားဟာ သူတို႕ရဲ့ ခ်မ္းသာႂကြယ္ဝမႈကို သူတို႕ရဲ့  ေက်းဇူးရွင္မ်ားကိုသာ မွ်ေဝၾကပါတယ္။ အမ်ားျပည္သူထံ မွ်ေဝျခင္းမရွိပါ။ သူတို႕ ခ်မ္းသာႂကြယ္ဝမႈကို အမ်ားျပည္သူအက်ိဳးစီးပြါးအတြက္ မွ်ေဝျခင္းမျပဳပဲ တိုင္းျပည္တြင္းမွာ အိမ္ေတြ၊ ေျမေတြဝယ္ယူစုေဆာင္းတာ၊ ျပည္ပႏိုင္ငံေတြမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံစုေဆာင္းတာေတြပဲ လုပ္ၾကပါတယ္။ သူတို႕ေဆာင္ရြက္သမွ်စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းတိုင္းမွာလည္း အမ်ားျပည္သူရဲ့  ေျမေတြကိုသိမ္း၊ အိမ္ေတြကိုဖ်က္၊ တစ္ပိုင္တစ္ႏိုင္လုပ္ငန္းေတြကို ဝါးမ်ိဳျပီး ျပည္သူေတြရဲ့ ဘဝေတြကို ဖ်က္ဆီးပစ္ခဲ့ၾကတာမို႕ အာဏာရွင္စနစ္ကို က်င့္သုံးတဲ့ ႏိုင္ငံတစ္ခုမွာ ခရိုနီစီးပြါးေရးသမားမ်ားနဲ႕ အာဏာရွင္မ်ားက အခ်မ္းသာဆုံးမ်ားျဖစ္ေနၾကျပီး ျပည္သူအမ်ားကေတာ့ ဆင္းရဲတြင္းထဲ နက္ျပီးရင္း နက္ေနရပါတယ္။ နဝတ၊ နအဖစစ္အစိုးရမ်ားလက္ေအာက္က ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ကမာၻေပၚမွာ အဆင္းရဲဆုံး ႏိုင္ငံတစ္ခုျဖစ္ေပမည့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မ်ားနဲ႕  ခရိုနီမ်ားကေတာ့ ကမၻာ႕အခ်မ္းသာဆုံး သူေ႒းၾကီးေတြပါ။ ခရိုနီေတြ၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြက တစ္ႏိုင္ငံလုံးမွာ အေကာင္းဆုံး၊ အက်ယ္ဆုံး အိမ္ေတြ၊ ေျမေတြ၊ အေဆာက္အအံုေတြကို ပိုင္ဆိုင္ထားလို႕ တိုင္းျပည္ရဲ့  အိမ္၊ ျခံ၊ ေျမေစ်းကြက္ကို ခ်ဳပ္ကိုင္ထားႏိုင္ပါတယ္။ စစ္အစိုးရေခတ္မွာ တိုင္းျပည္ရဲ့ ေစ်းကြက္စီးပြါးေရးစနစ္ဟာ အာဏာရွင္မ်ားနဲ႕ ခရိုနီမ်ားကိုသာ ႂကြယ္ဝခ်မ္းသာေစျပီး တစ္တိုင္းျပည္လုံးကို ဆင္းရဲတြင္းနက္ေစတဲ့ တစ္လမ္းသြားစီးပြါးေရးစနစ္ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္တိုင္းတစ္ျပည္လုံး ဆင္းရဲႏြမ္းပါးေနခ်ိန္မွာ လူနည္းစုတစ္စုက ကြက္ျပီး အလြန္အကြၽံခ်မ္းသာေနၾကတာဟာ ရွက္တတ္ရင္ အလြန္ရွက္စရာေကာင္းတဲ့ ကိစၥပါ။

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့  လက္ရွိေျပာင္းလဲမႈျဖစ္စဥ္မွာ ခရိုနီေတြ တစ္တပ္တစ္အားပါဝင္ၾကရင္ ေကာင္းရဲ့လို႕ စိတ္ကူးယဥ္မိပါတယ္။ စစ္တပ္ထဲက ျပည္သူေတြဖက္ကူးေျပာင္းရပ္တည္မည့္ သူရဲေကာင္းကို က်ေနာ့တို႕ ေမွ်ာ္ခဲ့ၾကသလို ခရိုနီေတြထဲက အမ်ားျပည္သူအက်ိဳးစီးပြါးကို ႐ိုး႐ိုးသားသား ေဆာင္ရြက္ေပးမည့္ သူရဲေကာင္းေတြ ထြက္ေပၚလာေစခ်င္ပါတယ္။ ျပည္သူေတြအတြက္ ေဆာင္ရြက္တယ္ဆိုရာမွာ ေဖာင္ေဒးရွင္းၾကီးေတြတည္ေထာင္ျပီး ပညာသင္စားရိတ္ေတြ ေထာက္ပံ့တာ၊ ေဆး႐ံုၾကီးေတြတည္ေဆာက္ျပီး အခမဲ့က်န္းမာေရးကုသေပးတာေလာက္နဲ႕ မလံုေလာက္ပါ။ 

အိႏိၵယႏိုင္ငံရဲ့ ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္အသစ္ ေနရိန္ဒရာမိုဒီ (Narendra Modi) က ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ရာထူးလက္ခံျပီး မၾကာခင္ ဟိႏၵဴ ဘာသာၾကီးစိုးတဲ့ ႏိုင္ငံမွာ ရဲရဲေတာက္စကားတစ္ခြန္း ေျပာလိုက္ပါတယ္။ "အိႏိၵယႏိုင္ငံမွာ အိမ္သာေတြတည္ေဆာက္ဖို႕က ဘုရားေက်ာင္းမ်ားတည္ဖို႕ထက္ ပိုအေရးၾကီးတယ္" တဲ့။ အိႏိၵယႏိုင္ငံရဲ့  လူဦးေရ သန္းတစ္ေထာင္ေက်ာ္ထဲက အိမ္သာတစ္လုံးေတာင္မရွိၾကတဲ့ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူ သန္း ၆၀၀ ေက်ာ္ (မိသားစုေပါင္း သန္း ၁၃၀ ေက်ာ္) အတြက္ ေျပာတာပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံလည္း အလားတူပါ။ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးေသာ သာမာန္ျပည္သူ သန္းေပါင္းမ်ားစြာရဲ့  ဘဝေတြကို ျမႇင့္တင္ေပးဖို႕၊ ဆင္းရဲတြင္းထဲက ကူညီဆြဲထုတ္ေပးဖို႕က ဒီကေန႕ ခရိုနီၾကီးအခ်ိဳ႕နဲ႕ သူတို႕ကိုးကြယ္ရာ ဆရာေတာ္ၾကီးမ်ားရဲ့  ဘုရားတည္၊ ေက်ာင္းေဆာက္လုပ္ငန္းမ်ားထက္ ပိုအေရးၾကီးပါတယ္။

တိုင္းျပည္မွာ အဓိကျပသနာျဖစ္တဲ့ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈေလွ်ာ့ခ်ေရးကို အေထာက္အကူျပဳမည့္ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြမွာ ခရိုနီမ်ားပူးေပါင္းပါဝင္ၾကဖို႕ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈေလွ်ာ့ခ်ေရးနဲ႕ တိုက္႐ိုက္ပါတ္သက္ေနတဲ့ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းမ်ားရရွိေရး၊ ေျမယာမဲ့၊ အိုးအိမ္မဲ့မ်ားအတြက္ ေနစရာဖန္တီးေပးေရး၊ အလုပ္သမားမ်ားအတြက္ လံုေလာက္တဲ့ လစာနဲ႕ ထိုက္တန္တဲ့ အခြင့္အေရးမ်ားရရွိေရး၊ ကြၽမ္းက်င္အလုပ္သမားမ်ားျဖစ္ေအာင္ ေလ့က်င့္သင္ၾကားေရး၊ လုပ္ငန္းခြင္ လံုျခံုေရး၊ လုပ္ငန္းခြင္အတြင္း ခြဲျခားဆက္ဆံမႈေတြ ပေပ်ာက္ေရးစသျဖင့္ လူမႈဘဝဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ေရးလုပ္ငန္းေတြကို မိမိတို႕ရဲ့  စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားက ရရွိတဲ့ အက်ိဳးအျမတ္ရဲ့ (၂၅) ရာခိုင္ႏႈံးေလာက္ကို ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံျပီး ေဆာင္ရြက္ေပးမည့္ သူရဲေကာင္းမ်ိဳးကို ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။
အဲဒီလို သူရဲေကာင္းမ်ိဳးေပၚေပါက္ခဲ့ရင္ျဖင့္ အေမရိကန္အစိုးရရဲ့  နံမည္ပ်က္စာရင္းက ဖယ္ရွားေပးဖို႕ သူကိုယ္တိုင္က ေတာင္းဆိုစရာမလိုပါ။ ျပည္သူေတြက ေတာင္းဆိုေပးၾကမွာပါ။

ေအာင္ဒင္
ဇူလိုင္ ၂၄၊ ၂၀၁၄
 

အေမရိကန္ဆန္ရွင္၊ စီးပြါးေရးက်င့္ဝတ္ႏွင့့္္ ျမန္မာ့ခရိုနီမ်ား၊ အပိုင္း (၄)

(မဇိၩမေန႕စဥ္သတင္းစာ၊ ဩဂုတ္ ၄ ရက္၊ ၂၀၁၄၊ တနလၤာေန႕၊ စာမ်က္ႏွာ ၁၆/၁၇)



အေမရိကန္ဆန္ရွင္၊ စီးပြါးေရးက်င့္ဝတ္ႏွင့့္္ ျမန္မာ့ခရိုနီမ်ား၊ အပိုင္း (၄)
ေအာင္ဒင္

#အေရးယူျခင္းႏွင့္ ေျဖေလွ်ာ့ျခင္း

တကယ္ေတာ့ အေမရိကန္အစိုးရရဲ့ နံမည္ပ်က္စာရင္းသြင္းျပီး စီးပြါးေရးအရ အေရးယူခံရသူမ်ားအဖို႕ နံမည္ပ်က္စာရင္းထဲက ဖယ္ရွားေပးဖို႕ (Delist) အေမရိကန္အစိုးရ၊ ဘ႑ာေရးဝန္ၾကီး႒ာနကို တင္ျပေလွ်ာက္ထားခြင့္ရွိပါတယ္။ အဲဒီ လုပ္ငန္းစဥ္ (Procedure) က ဒီလိုပါ။

(၁) နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္တစ္ဦးဟာ နံမည္ပ်က္စာရင္းမွ ဖယ္ရွားေပးရန္ ေတာင္းဆိုခ်က္ကို အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ဘ႑ာေရးဝန္ၾကီး႒ာန၊ ျပည္ပပိုင္ဆိုင္မႈမ်ား ထိန္းခ်ဳပ္ေရး႒ာန (OFAC)၊ ညႊန္ၾကားေရးမႉးထံ လိပ္စာတပ္ျပီး စာျဖင့္ေရးသား ေလွ်ာက္ထားရပါမယ္။ လိပ္စာက The Director, Office of Foreign Assets Control, U.S. Department of Treasury, 1500 Pennsylvania Avenue, NW- Annex, Washington, DC 20220, United States of America ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီစာမွာ သက္ဆိုင္ရာပုဂိၢဳလ္ကိုယ္တိုင္က သူသည္ နံမည္ပ်က္စာရင္းမွာ မပါဝင္သင့္ေၾကာင္း၊ သို႕မဟုတ္ နံမည္ပ်က္စာရင္းသြင္းစဥ္က စြပ္စြဲခံခဲ့ရတဲ့ အေၾကာင္း အရာေတြသည္ မဟုတ္မမွန္သည့္အတြက္ သူ႕အား နံမည္ပ်က္စာရင္းမွ ဖယ္ရွားသင့္ေၾကာင္း၊ သို႕မဟုတ္ နံမည္ပ်က္စာရင္းသြင္းခံရျခင္းကို ျဖစ္ေစသည့္ အေၾကာင္း အရာမ်ားကို ျပင္ဆင္ျပီးျဖစ္သည့္အတြက္ သူ႕အား နံမည္ပ်က္စာရင္းမွ ဖယ္ရွားေပးရန္ ေတာင္းဆိုေၾကာင္း စတဲ့ အေရးဆိုမႈေတြကို အေထာက္အထားအျပည့္အစံုနဲ႕ တင္ျပရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ သူဟာ မခိုင္လံုေသာ အေၾကာင္းမ်ားျဖင့္ မမွန္မကန္စြပ္စြဲခံရတာျဖစ္တယ္ဆိုရင္ စြပ္စြဲခ်က္ေတြဟာ မမွန္ကန္ေၾကာင္း သက္ေသျပရပါမယ္။ ဒါမွမဟုတ္ သူဟာ အခုအခ်ိန္မွာ အရင္စြပ္စြဲခ်က္ေတြအတိုင္းမဟုတ္ေတာ့ပဲ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္ေနျပီဆိုတာကို သက္ေသအေထာက္အထားေတြ တင္ျပရပါမယ္။ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းတစ္ခုမွာ ပါဝင္သူ၊ ပူးတြဲပိုင္ဆိုင္သူတစ္ဦးေၾကာင့္ အဲဒီစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းဟာ နံမည္ပ်က္စာရင္းအသြင္းခံရတယ္ဆိုရင္လည္း အခုအခ်ိန္မွာ အဲဒီ ပုဂိၢဳလ္ဟာ ဒီစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းနဲ႕ မပါတ္သက္ေတာ့ေၾကာင္း၊ မပိုင္ဆိုင္ေတာ့ေၾကာင္း သက္ေသျပရပါမယ္။

(၂) အဲဒီစာကို အိုဖက္အရာရွိမ်ားက ေလ့လာသုံးသပ္ပါလိမ့္မယ္။ လိုအပ္မယ္ဆိုရင္ ေလွ်ာက္လႊာတင္သြင္းသူကို အခ်က္အလက္ေတြ ထပ္မံေတာင္းခံတာ၊ မရွင္းတဲ့အခ်က္ေတြကို ေျဖရွင္းခိုင္းတာ၊ သူတို႕သိခ်င္တာေတြကို ေမးျမန္းတာေတြ ျပဳလုပ္ပါလိမ့္မယ္။ အိုဖက္အရာရွိမ်ားရဲ့  အဓိကတာဝန္က ေလွ်ာက္လႊာမွာ ေဖာ္ျပထားတဲ့ သက္ေသအေထာက္အထားေတြဟာ မွန္ကန္ျခင္းရွိ၊ မရွိ ေစ့ေစ့စပ္စပ္စံုစမ္းစစ္ေဆးတာျဖစ္ပါတယ္။

(၃) နံမည္ပ်က္စာရင္းက ဖယ္ရွားေပးဖို႕ ေလွ်ာက္လႊာတင္သြင္းသူက အိုဖက္အရာရွိမ်ားနဲ႕  လူကိုယ္တိုင္ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးခြင့္ ေတာင္းခံႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမည့္ အဲဒီလို ေတြ႕ဆံုမႈမ်ိဳး မလိုအပ္ႏိုင္ေလာက္ပါ။ အိုဖက္အရာရွိမ်ားကလည္း သူတို႕ရဲ့  စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမျပီးမခ်င္း ေလွ်ာက္လႊာ တင္သြင္းသူနဲ႕ ေတြ႕ဆံုဖို႕ ျငင္းဆန္ႏိုင္ပါတယ္။

(၄) အိုဖက္အရာရွိမ်ားက ေလွ်ာက္ထားသူရဲ့  အမႈကို စံုစမ္းစစ္ေဆးျပီးတဲ့ေနာက္ ေလွ်ာက္ထားသူထံ အိုဖက္ရဲ့  ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို စာနဲ႕ ေရးသားအေၾကာင္းျပန္ပါလိမ့္မယ္။ ေလွ်ာက္လႊာတင္သြင္းခ်ိန္ကေန ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်ခ်ိန္အထိ အခ်ိန္ကာလ ဘယ္ေလာက္ၾကာမလဲဆိုတာကေတာ့ အမႈတစ္မႈခ်င္းနဲ႕ သက္ဆိုင္ပါတယ္။ ကြၽမ္းက်င္သူ ဥပေဒအက်ိဳးေဆာင္မ်ားက ကိုယ္စားျပဳ လိုက္ပါေဆာင္ရြက္ျပီး အမွန္တကယ္ရွင္းရွင္းလင္းလင္းရွိတဲ့၊ သက္ေသအေထာက္အထားမ်ားကိုလည္း အလြယ္တကူစစ္ေဆးအတည္ျပဳႏိုင္တဲ့ အမႈကိစၥမ်ိဳးမွာ ေျခာက္လေလာက္ ၾကာတတ္ျပီး အဲဒီလိုမဟုတ္ရင္ေတာ့ ႏွစ္နဲ႕ခ်ီျပီးၾကာတတ္ပါတယ္။

#ျမန္မာခရိုနီမ်ား နံမည္ပ်က္စာရင္းက လြတ္ေျမာက္ဖို႕

ျမန္မာႏိုင္ငံက ခရိုနီစီးပြါးေရးသမားမ်ားကို အေမရိကန္အစိုးရက နံမည္ပ်က္စာရင္းထဲ ထည့္သြင္းျပီး စီးပြါးေရးပိတ္ဆို႕အေရးယူထားတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္က (၁) ျမန္မာစစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားကို စီးပြါးေရး၊ ႏိုင္ငံေရး ေထာက္ခံအားေပးျခင္းနဲ႕ (၂) ၎တို႕၏ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ားက်ဴးလြန္ေနျခင္း တို႕ေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာခရိုနီမ်ားဟာ နံမည္ပ်က္စာရင္းက လြတ္ေျမာက္ဖို႕ (၁) သူတို႕ဟာ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားနဲ႕ စီးပြါးေရး၊ ႏိုင္ငံေရးပါတ္သက္မႈမ်ား မရွိေၾကာင္း သက္ေသျပဖို႕လိုအပ္ပါတယ္။ (၂) သူတို႕ရဲ့  စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ားမရွိေၾကာင္း သက္ေသျပဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ (၃) သူတို႕ဟာ လူ႕အခြင့္အေရး၊ အလုပ္သမားအခြင့္အေရး၊ ပါတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးေတြကို ဦးစားေပးတဲ့၊ အဂတိလိုက္စားမႈကင္းရွင္းျပီး အဂတိလိုက္စားမႈကို အားမေပးတဲ့ က်င့္ဝတ္သိကၡာရွိေသာ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသျပဖို႕လိုအပ္ပါတယ္။ 

ပထမအခ်က္ျဖစ္တဲ့ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားနဲ႕ ကင္းရွင္းေၾကာင္းသက္ေသျပတဲ့ေနရာမွာ နဝတ၊ နအဖစစ္အစိုးရမ်ားနဲ႕ စစ္အစိုးရေခါင္းေဆာင္မ်ားဟာ အခုအခ်ိန္မွာ အျငိမ္းစားယူသြားၾကျပီမို႕ သူတို႕နဲ႕ ပါတ္သက္ခဲ့တဲ့ စီးပြါးေရးသမားမ်ားကို အေရးမယူသင့္ေတာ့ေၾကာင္း ေတာင္းဆိုလို႕ မရႏိုင္ပါ။ စစ္အစိုးရေခါင္းေဆာင္မ်ား အနားယူသြားခဲ့ေပမည့္ သူတို႕က်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ား၊ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ား၊ အဂတိလိုက္စားမႈမ်ားက ဒီကေန႕ထိေအာင္ ဆက္လက္ရွင္သန္ေနဆဲပါ။ ဒါေၾကာင့္မို႕ စစ္အစိုးရေခါင္းေဆာင္မ်ားရဲ့  သူေကာင္းျပဳမႈနဲ႕ ခ်မ္းသာႂကြယ္ဝျပီး စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားကို ႏိုင္ငံေရးအရ၊ စီးပြါးေရးအရ ေထာက္ပံ့ကူညီခဲ့ၾကတဲ့ ခရိုနီစီးပြါးေရးသမားမ်ားဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့  လက္ရွိျဖစ္ေပၚေနဆဲျဖစ္တဲ့  ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈ၊ စီးပြါးေရးခြၽတ္ျခဳံက်မႈ၊ အဂတိလိုက္စားမႈ၊ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈ၊ သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ပ်က္စီးမႈမ်ားအတြက္ တာဝန္ရွိေနဆဲပါ။

ဒါေၾကာင့္မို႕ ခရိုနီစီးပြါးေရးသမားမ်ားက သူတို႕သည္ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားနဲ႕ ကင္းရွင္းေနျပီျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသျပဖို႕ဆိုရင္ သူတို႕ပိုင္ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားမွာ စစ္ေခါင္းေဆာင္ေဟာင္းမ်ား၊ စစ္ေခါင္းေဆာင္အသစ္မ်ား၊ ၎စစ္ေခါင္းေဆာင္ အေဟာင္း၊ အသစ္မ်ားရဲ့  မိသားစုဝင္မ်ား တစ္နည္းနည္းနဲ႕ ပါဝင္တယ္ဆိုရင္ ၎ပါဝင္မႈမ်ားကို ဖယ္ရွားပစ္ရပါမယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ စစ္ေခါင္းေဆာင္ေဟာင္းမ်ား၊ စစ္ေခါင္းေဆာင္အသစ္မ်ား၊ ၎စစ္ေခါင္းေဆာင္ အေဟာင္း၊ အသစ္မ်ားရဲ့  မိသားစုဝင္မ်ား က ခရိုနီမ်ားရဲ့ ကုမၸဏီမွာ အစုရွယ္ယာပိုင္ဆိုင္မႈေတြရွိေနရင္၊ ကုမၸဏီရဲ့  ဘုတ္အဖြဲ႕မွာပါဝင္ေနရင္၊ ကုမၸဏီရဲ့  ထိပ္တန္းရာထူးမ်ားကို ရရွိထားရင္၊ ၎ပုဂိၢဳလ္မ်ားပိုင္ဆိုင္တဲ့ ေနအိမ္၊ အေဆာက္အအံု၊ ျခံဝင္းမ်ားကို ကုမၸဏီက ငွါးရမ္းအသုံးျပဳေနရင္၊ ၎ပုဂိၢဳလ္မ်ား အျပည့္အဝေသာ္လည္းေကာင္း၊ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းေသာ္လည္းေကာင္း ပိုင္ဆိုင္တဲ့ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားနဲ႕ ကုမၸဏီက ဖက္စပ္လုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ေနရင္၊ ၎ပုဂိၢဳလ္မ်ားကို တစ္နည္းနည္းနဲ႕ ေငြေရးေၾကးေရးေသာ္လည္းေကာင္း၊ ပစၥည္းေသာ္လည္းေကာင္း ေထာက္ပံ့ကူညီေနရင္၊ စတဲ့ အားလုံးေသာ ပါတ္သက္မႈမ်ားကို ရပ္ဆိုင္းပစ္ရမွာပါ။ စစ္တပ္ပိုင္၊ ကာကြယ္ေရးဝန္ၾကီး႒ာပိုင္ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားနဲ႕ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ၊ ပါတ္သက္မႈ၊ စစ္တပ္နဲ႕ ကာကြယ္ေရးဝန္ၾကီး႒ာနအတြက္ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ေပးမႈေတြကို ရပ္စိုင္းရပါမယ္။ အဲဒီလို ပါတ္သက္မႈမ်ားအားလုံး ရပ္ဆိုင္းျပီးျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသအခိုင္အမာျပႏိုင္ဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။

ဒုတိယအခ်က္ျဖစ္တဲ့ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ားနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး ခရိုနီမ်ားက ကင္းရွင္းေၾကာင္းေႂကြးေၾကာ္ႏိုင္ဖို႕ဆိုရင္ ၎တို႕ရဲ့  စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားအားလုံးကို မွန္မွန္ကန္ကန္ ျပန္လည္ေလ့လာဖို႕လိုအပ္ပါတယ္။ ၎တို႕ရဲ့  စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားတည္ေဆာက္ဖို႕ အတြက္ အာဏာပိုင္နဲ႕ ေပါင္းျပီး လယ္သမားေတြ၊ ဆင္းရဲသားေတြရဲ့  ေျမယာေတြကို ေလ်ာ္ေၾကးမေပးပဲေသာ္လည္းေကာင္း၊ ေလ်ာ္ေၾကးအနည္းငယ္သာ ေပး၍ေသာ္လည္းေကာင္း၊ လိမ္လည္လွည့္ဖ်ား၍လည္းေကာင္း သိမ္းယူခဲ့တယ္ဆိုရင္ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ ၎တို႕ရဲ့  စက္႐ံု၊ အလုပ္႐ံုေတြမွာ အလုပ္သမားမ်ားကို အနည္းဆုံးလုပ္ခမွ်နဲ႕ သတ္မွတ္ခ်ိန္ထက္ပိုျပီး ခိုင္းေစေနတယ္ဆိုရင္၊ အလုပ္သမားမ်ားရဲ့  က်န္းမာေရး၊ လံုျခံုေရး၊ ေနေရးထိုင္ေရးေတြကို ဂ႐ုမစိုက္ရင္ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ စက္မႈဇံုတည္ေဆာက္ဖို႕ ဆိုျပီး ေျမကြက္ေတြကို သိမ္းယူျပီး အကြက္႐ိုက္၊ လွ်ပ္စစ္မီးသြယ္တန္း၊ ျခံဖြဲ႕ျပီး ေစ်းၾကီးၾကီးနဲ႕ ျပန္ေရာင္းစားတာလည္း လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္တာပါပဲ။ 

အလုပ္သမားေတြရဲ့  ဘြဲ့လက္မွတ္မူရင္းေတြ၊ အျခားအေရးၾကီးတဲ့ သက္ေသခံအေထာက္အထားေတြကို သိမ္းယူထားတာ၊ အလုပ္ကထြက္ေတာ့လည္း ျပန္မေပးတာ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ အစိုးရနဲ႕ ေပါင္းျပီး စပါးစိုက္ပ်ိဳးေရးစီမံကိန္းၾကီးေတြ ဟန္ေရးျပလုပ္ကိုင္လို႕ ေထာင္နဲ႕ ေသာင္းနဲ႕ခ်ီတဲ့ လယ္သမားေတြကို လယ္ယာမဲ့၊ အလုပ္လက္မဲ့ ျဖစ္ေစတာဟာလည္း လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ လယ္သမားေတြကို အရည္အေသြးမမီတဲ့၊ မေကာင္းတဲ့ ဓာတ္ေျမဩဇာေတြကို မဝယ္မေနရ အတင္းအဓမၼေရာင္းခ်တာဟာလည္း လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ တစ္တိုင္းတစ္ျပည္လုံးက မွီခိုအားထားရတဲ့ သစ္ေတာၾကီးေတြကို ခုတ္ထြင္ရွင္းလင္းပစ္တာလည္း လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ သတၱဳတူးေဖာ္ဖို႕ ေတာင္ၾကီးေတြကို ျဖိဳခ်၊ ေျမျပန္႕လြင္ျပင္ေတြကို ခ်ိဳင့္ဝွမ္းနက္နက္ၾကီးေတြ ျဖစ္ေစတာလည္း လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ ေရႊထုတ္လုပ္ဖို႕ ေရေတြကို အဆိပ္သင့္ေစတာလည္း လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ စစ္တပ္အတြက္ လက္နက္ဝယ္ေပးတာ၊ အၾကမ္းဖက္သမားေတြကို လက္နက္၊ လစာေထာက္ပံ့တာဟာ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ တစ္ႏိုင္ငံလုံး၊ တစ္မ်ိဳးသားလုံးက ပိုင္ဆိုင္တဲ့၊ ေနာင္မ်ိဳးဆက္မ်ားအတြက္လည္း အင္မတန္အေရးၾကီးတဲ့ ႏိုင္ငံရဲ့  သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ကို ကိုယ္ပိုင္အက်ိဳးစီးပြါးအတြက္ ဖ်က္ဆီးပစ္တာဟာ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္သူေတြ၊ အၾကမ္းဖက္အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြကို ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြါးေရး၊ ဝါဒျဖန္႕ခ်ီေရး အားေပးေထာက္ပံ့တာဟာ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈပါ။ 

ဒါေၾကာင့္မို႕ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ား ကင္းရွင္းေၾကာင္း၊ ဒါမွမဟုတ္ မရွိေတာ့ေၾကာင္း သက္ေသျပႏိုင္ဖို႕ ဆိုရင္ ခရိုနီစီးပြါးေရးသမားမ်ားဟာ ၎တို႕ေၾကာင့္ ထိခိုက္နစ္နာခဲ့ရတဲ့ ျပည္သူမ်ားကို ေတာင္းပန္ျပီး ထိုက္သင့္တဲ့ နစ္နာေၾကးေပးဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။ သိမ္းပိုက္ထားတဲ့ ေျမေတြကို ျပန္ေပး၊ ဒါမွမဟုတ္ရင္လည္း ေခတ္နဲ႕ေလ်ာ္ညီတဲ့ ေလ်ာ္ေၾကးေပးရမွာပါ။ ၎တို႕ရဲ့  စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားမွာ လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ ဝန္ထမ္းမ်ားကို မွ်မွ်တတဆက္ဆံ၊ ထိုက္တန္တဲ့ လစာေပး၊ ဝန္ထမ္းမ်ားရဲ့  လူမႈေရး၊ က်န္းမာေရး၊ အလုပ္ခြင္အႏၲရာယ္ကင္းရွင္းေရးေတြကို ဂ႐ုတစိုက္ျဖည့္ဆည္း၊ အလုပ္သမားမ်ားရဲ့  အသင္းအဖြဲ႕ ဖြဲ႕စည္းခြင့္အပါအဝင္ အခြင့္အေရးမ်ားကို အာမခံေပးရမွာပါ။ ၎တို႕ေၾကာင့္ ပ်က္စီးဆုံးရွုံးခဲ့ရတဲ့ သစ္ေတာၾကီးေတြကို အစားထိုးျပန္လည္စိုက္ပ်ိဳးဖို႕၊ အဆိပ္သင့္ခဲ့တဲ့ ျမစ္ေတြ၊ ေခ်ာင္းေတြကို ျပန္လည္သန္႕ရွင္းဖို႕၊ သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ကို ျပန္လည္ကုစားဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။ ၎တို႕ရဲ့  စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ ကေလးအလုပ္သမားကင္းရွင္းဖို႕၊ အဓမၼလုပ္အားေပးခိုင္းေစတာေတြ မရွိဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။ ၎တို႕ရဲ့  စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ က်ား/မ၊ လူမ်ိဳး၊ ကိုးကြယ္ရာဘာသာ၊ အသားအေရာင္၊ အသက္အရြယ္ကိုလိုက္ျပီး ခြဲျခားဆက္ဆံတာေတြ မရွိဖို႕လိုအပ္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအေပၚ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ ေစာ္ကားမႈ၊ အႏိုင္က်င့္မႈေတြ မရွိဖို႕လိုအပ္ပါတယ္။ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို ခ်ဲ႕ထြင္ရာ၊ သို႕မဟုတ္ အသစ္တည္ေဆာက္ရာမွာ အမ်ားနည္းတူ မွ်မွ်တတယွဥ္ျပိဳင္ျပီး မွန္မွန္ကန္ကန္ရရွိဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။ အခြင့္ထူးခံဘဝနဲ႕ လာဘ္ေပးမႈေတြကို ေရွာင္ၾကဥ္ရမွာပါ။ စီးပြါးေရးအခြင့္အေရးေတြ၊ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြ၊ ကန္ထ႐ိုက္ေတြကို အမ်ားဆုံးရျပီး ဝင္ေငြခြန္၊ ကုန္သြယ္လုပ္ငန္းခြန္စတဲ့ တာဝန္ရွိတဲ့အခြန္အေကာက္ေတြကို အနည္းဆုံးေပးေဆာင္သူမ်ား မျဖစ္ဖို႕၊ အခြန္ေရွာင္သူမ်ား၊ ေငြေၾကးခဝါခ်သူမ်ားမျဖစ္ဖို႕လည္း လိုအပ္ပါတယ္။ ၎တို႕ရဲ့  စီးပြါးေရးေဆာင္ရြက္မႈမ်ားဟာ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈရွိရပါမယ္။

#တာဝန္သိစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအတြက္ မူဝါဒ (၁၀) ခ်က္ (The Ten Principles)


တတိယအခ်က္၊ က်င့္ဝတ္သိကၡာရွိေသာ စီးပြါးေရးသမားမ်ားျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသျပဖို႕ကေတာ့ တာဝန္သိစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအတြက္ ကုလသမဂၢရဲ့  လမ္းညႊန္ျဖစ္တဲ့ မူဝါဒ (၁၀) ခ်က္ကို လိုက္နာဖို႕ပါပဲ။ ကုလသမဂၢအဖြဲ႕ၾကီးက ကမၻာတစ္ဝွမ္းက စီးပြါးေရးေကာ္ပိုေရးရွင္းမ်ား၊ အရပ္ဖက္အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ အလုပ္သမားအဖြဲ႕အစည္းမ်ားပါဝင္တဲ့ UN Global Compact         အဖြဲ႕ၾကီးကို ၂၀၀၀ ခုႏွစ္မွာ တည္ေထာင္ျပီး စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားဆိုင္ရာ မူဝါဒ (၁၀) ခ်က္ကို ခ်မွတ္ပါတယ္။ အဲဒီ မူဝါဒေတြကို လက္ခံႏိုင္တဲ့ မည္သည့္စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမဆို UN Global Compact မွာ ပါဝင္ခြင့္ရွိျပီး ၎တို႕ရဲ့ မူဝါဒ (၁၀) ခ်က္အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈမ်ားကို  ႏွစ္စဥ္ အစီရင္ခံစာတင္ရပါတယ္။ မူဝါဒ (၁၀) ခ်က္ကို ဆီေလ်ာ္သလို ဘာသာျပန္ထားတာက ဒီလိုပါ။

လူ႕အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ မူဝါဒမ်ား
(၁) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ ႏိုင္ငံတကာအသိအမွတ္ျပဳ လူ႕အခြင့္အေရးမ်ားကို ေလးစား၍ ေထာက္ခံရမည္။
(၂) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ားတြင္ ပါဝင္ပါတ္သက္ျခင္းမရွိရန္ ေရွာင္ၾကဥ္ရမည္။

အလုပ္သမားေရးရာမူဝါဒမ်ား
(၃) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ အလုပ္သမားမ်ား၏ လြတ္လပ္စြာဖြဲ႕စည္းခြင့္ကို ခြင့္ျပဳရမည္။ အလုပ္သမားမ်ား၌ စုေပါင္းေတာင္းဆိုညွိႏိႈင္းခြင့္ရွိသည္ကို အသိအမွတ္ျပဳရမည္။
(၄) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ အဓမၼလုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈမ်ား၊ မျဖစ္မေနေဆာင္ရြက္ေစခိုင္းမႈမ်ား အားလုံးကို ဖ်က္သိမ္းရမည္။
(၅) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ ကေလးလုပ္သားမ်ားခိုင္းေစျခင္းကို ထိေရာက္စြာ ဖ်က္သိမ္းရမည္။
(၆) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ အလုပ္ရာထူးခန္႕အပ္ျခင္းႏွင့္ ရာထူးတိုးျခင္းမ်ားႏွင့္ပါတ္သက္၍ (အသားအေရာင္၊ က်ား/မ၊ အသက္အရြယ္၊ ကိုးကြယ္ရာဘာသာ၊ လူမ်ိဳး) ခြဲျခားဆက္ဆံမႈမ်ားကို ဖ်က္သိမ္းရမည္။  

သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ဆိုင္ရာမူဝါဒမ်ား
(၇) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ကို ထိခိုက္ပ်က္စီးႏိုင္သည့္ စိန္ေခၚမႈမ်ားကို သတိၾကီးစြာခ်ဥ္းကပ္ရမည္။
(၈) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးဆိုင္ရာ ဦးေဆာင္ဦးရြက္ျပဳ၊ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို တာဝန္ယူေဆာင္ရြက္ရမည္။
(၉) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္ကို မထိခိုက္ေစေသာ နည္းပညာမ်ား ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ ပ်ံ႕ႏွံ႕မႈမ်ားကို အားေပးရမည္။

အဂတိလိုက္စားမႈဆိုင္ရာမူဝါဒမ်ား
(၁၀) စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ လာဘ္ေပးျခင္း၊ လာဘ္ယူျခင္း၊ ေငြညွစ္ျခင္းအပါအဝင္ အဂတိလိုက္စားမႈအားလုံးကို ဆန္႕က်င္ရမည္။


အထက္ေဖာ္ျပပါ မူဝါဒ (၁၀) ခ်က္ဟာ က်င့္ဝတ္သိကၡာနဲ႕ ျပည့္စံုတဲ့၊ ကိုယ္က်ိဳးစီးပြါးနဲ႕ အမ်ားအက်ိဳးကို မွ်မွ်တတေပါင္းစပ္ေဆာင္ရြက္ခ်င္တဲ့၊ ေကာင္းေသာအသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္းမႈနဲ႕ ရပ္တည္ခ်င္တဲ့ စီးပြါးေရးသမားမ်ားအတြက္ မလိုက္နာႏိုင္စရာ အေၾကာင္းမရွိတဲ့ မူဝါဒေတြပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံက စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြ ဒီမူဝါဒ (၁၀) ခ်က္ကို လက္ခံက်င့္သုံးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေၾကညာျပီး UN Global Contact  ကို ဆက္သြယ္ဝင္ေရာက္ၾကဖို႕ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ အခုကိုပဲ Global Contact ကို ဆက္သြယ္ဝင္ေရာက္တဲ့ ျမန္မာစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းအခ်ိဳ႕ ရွိေနျပီလို႕ သိရပါတယ္။
ကုလသမဂၢရဲ့ "ကာကြယ္၊ ေလးစား၊ ျပဳျပင္" ဆိုတဲ့ မူေဘာင္ေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႕ ေရးဆြဲျပီး ကုလသမဂၢလူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီက ၂၀၁၁ ခုႏွစ္မွာ အတည္ျပဳထားတဲ့ "စီးပြါးေရးႏွင့္ လူ႕အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ၏ လမ္းညႊန္မူဝါဒမ်ား" (UN Guiding Principles on Business and Human Rights) ဆိုတာ ရွိပါေသးတယ္။ ေနာက္မွ ေဆာင္းပါးတစ္ပုဒ္ သတ္သတ္ေရးျပီး ေဆြးေႏြးပါ့မယ္။
 



Saturday, August 2, 2014

အေမရိကန္ဆန္ရွင္၊ စီးပြါးေရးက်င့္ဝတ္ႏွင့့္္ ျမန္မာ့ခရိုနီမ်ား၊ အပိုင္း (၃)

(မဇိၩမေန႕စဥ္သတင္းစာ၊ ဩဂုတ္ ၂ ရက္၊ ၂၀၁၄၊ စေနေန႕၊ စာမ်က္ႏွာ ၁၈)



အေမရိကန္ဆန္ရွင္၊ စီးပြါးေရးက်င့္ဝတ္ႏွင့့္္ ျမန္မာ့ခရိုနီမ်ား၊ အပိုင္း (၃)
ေအာင္ဒင္

#ခရိုနီမ်ားႏွင့္ ဆက္ဆံျခင္း

တစ္ခ်ိန္ကေတာ့ အေမရိကန္အစိုးရက အေရးယူပိတ္ဆို႕ထားတဲ့ ခရိုနီစီးပြါးေရးသမားမ်ားက အေမရိကန္အေရးယူမႈကို ပမာမခန္႕လုပ္ခဲ့ၾကတာပါ။ ဒါေပမည့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ေလာက္ကစျပီး နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္ စီးပြါးေရးသမားမ်ားဟာ အေမရိကန္သံရုံးအရာရွိမ်ားကို ခ်ဥ္းကပ္ျပီး နံမည္ပ်က္စာရင္းက ဖယ္ရွားေပးဖို႕ တိုးတိုးတိတ္တိတ္ ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အပါအဝင္ ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားမႈထဲက ထင္ရွားတဲ့ေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေဟာင္းမ်ား၊ မီဒီယာသမားအခ်ိဳ႕ကို ခ်ဥ္းကပ္စည္းရုံးျပီး သူတို႕ကို နံမည္ပ်က္စာရင္းက ဖယ္ရွားေရး အေမရိကန္အစိုးရကို တိုက္တြန္းေပးဖို႕ အကူအညီေတာင္းခံခဲ့ၾကပါတယ္။ အခ်ိဳ႕စီးပြါးေရးသမားမ်ားဆိုရင္လည္း ေဖာင္ေဒးရွင္းေတြတည္ေထာင္ျပီး လူမႈေရးလုပ္ငန္းေတြ အားသြန္ခြန္စိုက္လုပ္ေဆာင္လာတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အေမရိကန္စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျပန္လည္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံၾကမည့္အခ်ိန္မွာ နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္မ်ားအဖို႕ အေမရိကန္စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားနဲ႕ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ခြင့္မရွိပါ။ ဥပမာအားျဖင့္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသားမ်ားဟာ ဦးေတဇပိုင္ဆိုင္တဲ့ "အာရွစိမ္းလန္းမႈဖြံ႕ျဖိဳးေရးဘဏ္လီမိတက္" (Asia Green Development Bank Limited) နဲ႕ ဦးေဇာ္ေဇာ္ပိုင္ဆိုင္တဲ့ "ဧရာဝတီဘဏ္" (Ayeyarwady Bank) တို႕မွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံခြင့္မရွိပါ။

ခရိုနီမ်ားနဲ႕ ပတ္သက္ျပီး ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအင္အားစုအတြင္းမွာလည္း သေဘာထားႏွစ္မ်ိဳးကြဲၾကပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လို ထင္ရွားတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ကေတာ့ လူမႈေရးလုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ ခရိုနီမ်ားလႉဒါန္းတဲ့ ပိုက္ဆံကို လက္ခံသင့္တယ္လို႕ သေဘာထားပါတယ္။ ၈၈ မ်ိဳးဆက္ (ျငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႕ ပြင့္လင္းလူ႕အဖြဲ႕အစည္း) ကလည္း အလားတူသေဘာထားမ်ိဳးရွိတယ္ ထင္ပါတယ္။ သိပ္မၾကာေသးခင္က ၈၈ ေခါင္းေဆာင္မ်ား ကူညီဖြဲ႕စည္းတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေဟာင္းမ်ားကို ေထာက္ပံ့ကူညီမည့္ ေမတၱာအိုးေဝေဖာင္ေဒးရွင္းအတြက္ ထူးေဖာင္ေဒးရွင္းရဲ့  အလႉေငြ က်ပ္သိန္း တစ္ရာကို လက္ခံတယ္လို႕ သတင္းေဖာ္ျပတာ ဖတ္လိုက္ရပါတယ္။ အလားတူသေဘာထားရွိသူေတြ အမ်ားၾကီးရွိၾကပါတယ္။ သူတို႕ေတြက ခရိုနီေတြကို ရန္သူေတြလို ဆက္ဆံမုန္းတီးၾကမည့္အစား တိုင္းျပည္အတြက္ အက်ိဳးျပဳတဲ့ ပုဂိၢဳလ္ေတြျဖစ္လာေအာင္ စည္းရုံးသိမ္းသြင္းတာ၊ သူတို႕ရဲ့  ခ်မ္းသာႂကြယ္ဝမႈေတြကို တိုင္းျပည္ရဲ့  လူမႈေရး၊ က်န္းမာေရးကိစၥေတြမွာ အသုံးခ်တာ ပိုေကာင္းတယ္လို႕ ေတြးေခၚပံုရပါတယ္။

ျမန္မာစစ္အစိုးရက ေမြးျမဴပ်ိဳးေထာင္ေပးခဲ့လို႕ အခ်ိန္တိုအတြင္းမွာ အလြန္အမင္းခ်မ္းသာႂကြယ္ဝလာျပီး အျပန္အလွန္အားျဖင့္ ျမန္မာစစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႕ မိသားစုဝင္ေတြကို ေငြေရးေၾကးေရးအၾကီးအက်ယ္ေထာက္ပံ့ခဲ့တဲ့၊ ေထာက္ပံ့ေနဆဲျဖစ္တဲ့ ခရိုနီစီးပြါးေရးသမားမ်ားကို ခါးခါးသီးသီးမုန္းတီးျပီး အဲဒီ ခရိုနီမ်ားနဲ႕ မဆက္ဆံေရးသေဘာထားရွိၾကတဲ့ ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားသူမ်ားလည္း အမ်ားအျပားရွိၾကပါတယ္။ အဲဒီလို သေဘာထားတင္းမာတဲ့ ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားသူမ်ားက ခရိုနီမ်ားအေပၚ ေပ်ာ့ေျပာင္းတဲ့ သေဘာထားရွိတဲ့ ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားသူမ်ားကို ျပစ္တင္ၾက၊ ေဝဘန္ၾကတာလည္း မၾကာခဏၾကားသိရပါတယ္။

ခရိုနီမ်ားဘက္မွာလည္း ကြဲျပားမႈေတြရွိပါတယ္။ အခ်ိဳ႕က ေခတ္ရဲ့အေျပာင္းအလဲနဲ႕အတူ လိုက္ပါေျပာင္းလဲခ်င္တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ သူတို႕ကို လူထုက မုန္းတာကို မခံခ်င္ၾကေတာ့ပဲ လူအမ်ားကို အက်ိဳးျပဳေသာ၊ လူအမ်ားက ခ်စ္ခင္ေလးစားေသာ သန္႕ရွင္းမွ်တသည့္ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအျဖစ္ အသြင္ေျပာင္းဖို႕ ၾကိဳးစားေနတာေတြ႕ရပါတယ္။ အခ်ိဳ႕ခရိုနီမ်ားကေတာ့ စီးပြါးေရးမွာသာမက ႏိုင္ငံေရးအာဏာေတြပါ ရရွိလာျပီး ပိုျပီးေလာဘၾကီးလာတာ၊ ပိုျပီးေမာက္မာလာတာလည္း ေတြ႕ရပါတယ္။ ဘုရားတည္၊ ဘုန္းၾကီးလႉ႐ံုနဲ႕ သူ႕အကုသိုလ္ေတြ ေပ်ာက္ျပီလို႕ ယံုၾကည္ေနတဲ့ ခရိုနီမ်ိဳးလည္းရွိပါတယ္။ အခ်ိဳ႕ကေတာ့ နံမည္ပ်က္စာရင္းကလည္း လြတ္ေျမာက္ခ်င္၊ အသားက်ေနတဲ့ အက်င့္စ႐ိုက္ေတြကိုလည္း မျပင္ႏိုင္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္သစ္မ်ား၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္းမ်ားရဲ့  အျငိဳအျငင္ကိုလည္း မခံႏိုင္ၾကတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အခ်ိဳ႕က်ေတာ့လည္း ဘာကိုမွ ျပင္ဖို႕မၾကိဳးစားပဲ ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ အလားအလာရွိသူမ်ားကိုသာ ေငြနဲ႕ေပါက္ျပီး ဝယ္ယူဖို႕ၾကိဳးစားေနတာေတြ႕ရပါတယ္။
အေျပာင္းအလဲေတြ ျဖစ္ေပၚေနတယ္ဆိုတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ခရိုနီမ်ားနဲ႕ ပတ္သက္ျပီး မေျပာင္းလဲတာ ႏွစ္ခုရွိပါတယ္။ တစ္ခုကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့  စီးပြါးေရးအေဆာက္အအံုတစ္ခုလုံးနီးပါးကို ခရိုနီမ်ားက ဆက္လက္ျပီး လက္ဝါးၾကီးအုပ္၊ ခ်ဳပ္ကိုင္ထားႏိုင္ဆဲပါ။ ဒုတိယအခ်က္ကေတာ့ အေမရိကန္အစိုးရရဲ့  နံမည္ပ်က္စာရင္းထဲမွာ လက္ရွိပါဝင္ေနတဲ့ ခရိုနီ (၁၀) ဦးထက္ ပိုျပီးဆိုးဝါးတဲ့၊ ပိုျပီးအျပစ္ေပးသင့္တဲ့ ခရိုနီေတြ အမ်ားၾကီးရွိေနျပီး ၎ခရိုနီမ်ားဟာ အေမရိကန္အစိုးရရဲ့  အေရးယူမႈကေန လြတ္ေျမာက္ေနဆဲျဖစ္တာပါ



#ခရိုနီျဖစ္ရျခင္းအေၾကာင္း

ခရိုနီ (Crony) ဆိုတာ အဂၤလိပ္စကားျဖစ္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးအာဏာရွိသူတစ္ဦးတစ္ေယာက္ရဲ့ အရင္းႏွီးဆုံးမိတ္ေဆြျဖစ္ျပီး ယင္းႏိုင္ငံေရးအာဏာရွိသူထံမွ အထူးအခြင့္အေရးမ်ားကို မတရားသျဖင့္ရရွိခံစားရသူလို႕ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးအာဏာရွိသူက ရင္းႏွီးသူတစ္ဦး (သို႕မဟုတ္) အမ်ားကို အရည္အခ်င္းမျပည့္ဝပဲ ရာထူးၾကီးမ်ားခန္႕အပ္တာ၊ စီးပြါးေရးအခြင့္အေရးေတြ ျပိဳင္ဖက္မရွိအပ္ႏွင္းတာကို ခရိုနီဝါဒ (Cronyism) လို႕ ေခၚပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ၁၉၈၉ ကေန ၂၀၁၁ ခုႏွစ္မ်ားအတြင္း စစ္အစိုးရရဲ့  သူေ႒းေမြးျမဴေရးစီမံကိန္းအရ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ား ရဲ့ မိသားစုဝင္မ်ားနဲ႕ ၎တို႕နဲ႕ ရင္းႏွီးကြၽမ္းဝင္သူမ်ား၊ မဆလေခါင္းေဆာင္ေဟာင္းမ်ားနဲ႕ ၎တို႕နဲ႕ ပတ္သက္ဆက္ႏြယ္သူမ်ားဟာ စီးပြါးေရးအခြင့္အေရးမ်ားကို ျပိဳင္ဘက္မရွိရျပီး အခ်ိန္တိုတိုအတြင္းမွာ ႂကြယ္ဝခ်မ္းသာလာၾကပါတယ္။ ေစ်းေဟာင္းေတြကို ဖ်က္ျပီး ေစ်းသစ္ေတြေဆာက္၊ လမ္းေဟာင္းေတြကိုျပင္ဆင္တိုးခ်ဲ႕၊ လမ္းသစ္ေတြေဖာက္၊ ျမိဳ႕သစ္ေတြခ်ဲ႕ထြင္၊ ကြၽန္းေတာၾကီးေတြကို ခုတ္လွဲ၊ ေျမၾကီးကိုျဖိဳျပီး သတၱဳတူးေဖာ္၊ ပင္လယ္ထဲက ငါးဖမ္းကြက္ေတြကို ေရာင္းစား၊ ကမၻာလွည့္ခရီးသြားမ်ားကို ဖိတ္ေခၚဖို႕ ပင္လယ္ကမ္းေျခအသစ္ေတြ ေဖာ္ထုတ္ျပီး တည္းခိုႏိုင္မည့္ ဟိုတယ္ၾကီးေတြ တည္ေဆာက္၊ စစ္အစိုးရက ဖန္တီးေပးတဲ့ ေျမာက္မ်ားစြာေသာ စီးပြါးေရးအခြင့္အေရးမ်ားကို ရရွိလို႕ ေခတ္ပ်က္သူေ႒းေတြ အမ်ားၾကီး ေပၚေပါက္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီ ေခတ္ပ်က္သူေ႒းေတြကလည္း အျပန္အလွန္အားျဖင့္ သူတို႕ သစၥာခံရာ၊ သူတို႕ကို သူေကာင္းျပဳရာ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားနဲ႕ မိသားစုမ်ားကို အလိုလိုက္အၾကိဳက္ေဆာင္ခဲ့ၾကရပါတယ္။ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားရဲ့  ကိုယ္ပိုင္ႂကြယ္ဝမႈကို ျဖည့္ဆီးေပး႐ံုတင္မကပဲ အခ်ိဳ႕ခရိုနီမ်ားဆိုရင္ ျမန္မာ႕တပ္မေတာ္အတြက္ အေရးတၾကီးလိုအပ္ေနတဲ့ လက္နက္၊ ခဲယမ္းမ်ား၊ ယနၱရားမ်ားကို ဝယ္ယူေပး၊ ဝယ္ယူဖို႕ အက်ိဳးေဆာင္ေပးတာေတာင္ ရွိခဲ့ပါတယ္။ 

ပိုျပီးဆိုးတာက စစ္အစိုးရက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႕ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားသူမ်ားကို ျဖိဳခြဲတိုက္ခိုက္ဖို႕ "စြမ္းအားရွင္" အမည္နဲ႕ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားကို ဖြဲ႕စည္းတာဝန္ေပးရာမွာ ခရိုနီသူေ႒းၾကီးမ်ားက အဲဒီ "စြမ္းအားရွင္" မ်ားကို လစာ၊ ရိကၡာေထာက္ပံ့ခဲ့တယ္လို႕ သိရပါတယ္။ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားဖြဲ႕စည္းတည္ေထာင္တဲ့ "ျပည္ေထာင္စု ၾကံ့ခိုင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ေရးအသင္း" ရဲ့  အဓိကအလႉရွင္မ်ား၊ ၊ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားရဲ့  ဘုရားတည္၊ ေက်ာင္းေဆာက္လႉဒါန္းမႈမ်ား၊ စစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားနဲ႕ မိသားစုဝင္မ်ားရဲ့  စကၤာပူ၊ ေဟာင္ေကာင္၊ ဘန္ေကာက္စတဲ့ ျပည္ပအပန္းေျဖခရီးစဥ္မ်ားအတြက္ အဓိကေငြေၾကးေထာက္ပံ့သူမ်ားဟာ ခရိုနီသူေ႒းၾကီးမ်ားျဖစ္ၾကပါတယ္။ ခရိုနီမ်ားက သူတို႕ရဲ့ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို သတင္းစာ၊ ဂ်ာနယ္၊ မဂၢဇင္းေလာကကိုပါ ခ်ဲ႕ထြင္ျပီး သူတို႕ပိုင္ စာနယ္ဇင္းမ်ားမွာ စစ္အစိုးရရဲ့  ဝါဒျဖန္႕သတင္းမ်ား၊ စစ္အစိုးရေကာင္းတဲ့အေၾကာင္းမ်ား၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႕ ဒီမိုကေရစီအင္အားစုကို ေဝဘန္ရွုတ္ခ်တဲ့ ေဆာင္းပါးမ်ားကို ထည့္သြင္းေဖာ္ျပ ဝါဒျဖန္႕ခဲ့ၾကပါေသးတယ္။



#ခရိုနီမ်ားကို အေရးယူျခင္း

၂၀၀၇ ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာလ ၂၃ ရက္ေန႕မွာ သမၼတ ဘြတ္ရွ္ (President George W. Bush) က သမၼတအမိန္႕အမွတ္ ၁၃၄၄၈ (Executive Order 13448) ကို ထုတ္ျပန္ျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံက စစ္အစိုးရေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခိုင္ေရးနဲ႕ ဖြံ႕ျဖိဳးေရးအသင္းရဲ့  ေခါင္းေဆာင္မ်ားနဲ႕ ၎အဖြဲ႕အစည္းမ်ားကို ဆက္ခံတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ ေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈနဲ႕ ႏိုင္ငံေရးဖိႏွိပ္မႈမ်ားတြင္ ပါဝင္သူ၊ တာဝန္ရွိသူမ်ား၊ စစ္အစိုးရကို စီးပြါးေရး၊ ႏိုင္ငံေရးေထာက္ခံအားေပးသူစီးပြါးေရးသမားမ်ား၊ အစိုးရအဖြဲ႕အတြင္းမွ အဂတိလိုက္စားသူ အရာရွိမ်ား၊ အထက္ေဖာ္ျပပါပုဂိၢဳလ္မ်ား၏ အိမ္ေထာင္ဖက္မ်ားႏွင့္ သား၊ သမီးမ်ားကို နံမည္ပ်က္စာရင္း (SDN List) သြင္းျပီး စီးပြါးေရးပိတ္ဆို႕အေရးယူမႈကို ေၾကျငာပါတယ္။ စီးပြါးေရးပိတ္ဆို႕ အေရးယူတယ္ဆိုတာက နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္မ်ားပိုင္ဆိုင္တဲ့ ေငြေၾကးမ်ား အေမရိကန္ဘဏ္တစ္ခုခုမွာ အပ္ႏွံထားတယ္ဆိုရင္ အဲဒီဘဏ္အပ္ေငြကို အေမရိကန္အစိုးရက ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္ပါတယ္။ နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္မ်ားရဲ့ လုပ္ငန္းနဲ႕ အေဆာက္အအံုမ်ား အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ ရွိေနရင္ ၎တို႕ကို အေမရိကန္အစိုးရက သိမ္းပိုက္ပါတယ္။ နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္မ်ားကို အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကို ဝင္ေရာက္ခြင့္မျပဳပါ။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသားမ်ား၊ အေမရိကန္စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားဟာ နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္မ်ားနဲ႕ စီးပြါးေရး၊ ေငြေရးေၾကးေရး ဆက္ဆံခြင့္၊ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံခြင့္၊ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ခြင့္မရွိပါ။ အဲဒီလို ပုဂိၢဳလ္အခ်ိဳ႕နဲ႕ လုပ္ငန္းအခ်ိဳ႕ကို ေသေသခ်ာခ်ာစိစစ္ေရြးခ်ယ္ျပီး စီးပြါးေရးပိတ္ဆို႕အေရးယူမႈကို Targeted Financial Sanctions လို႕ေခၚပါတယ္။

အဲဒီအမိန္႕ေၾကျငာခ်က္မွာ နံမည္ပ်က္စာရင္းသြင္းတဲ့ စီးပြါးေရးသမားမ်ားနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး "စစ္အစိုးရ၊ ႏိုင္ငံေတာ္ေအးခ်မ္းသာယာေရးႏွင့္ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ေရးေကာင္စီ၊ ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခိုင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ေရးအသင္းမ်ားႏွင့္ ၎တို႕ကို ဆက္ခံသည့္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားကို ရုပ္ဝတၳဳပစၥည္းပိုင္းဆိုင္ရာ ကူညီသူမ်ား၊ ရုပ္ဝတၳဳပစၥည္းမ်ားရရွိေရး တာဝန္ခံေဆာင္ရြက္ေပးသူမ်ား၊ ရုပ္ဝတၳဳပစၥည္းမ်ား၊ ေငြေၾကး၊ နည္းပညာ၊ စာရင္းအင္းဆိုင္ရာ ေထာက္ပံ့ကူညီသူမ်ား၊ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ေပးသူမ်ား" လို႕ က်ယ္ျပန္႕စြာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အဲဒီအမိန္႕ေၾကျငာခ်က္နဲ႕ အတူ ျမန္မာႏိုင္ငံက စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းရွင္ ၅ ဦးနဲ႕ ၎တို႕ရဲ့ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းအခ်ိဳ႕ကို အေမရိကန္အစိုးရက စတင္အေရးယူပါတယ္။ ပထမဆုံး အေရးယူခံရသူမ်ားက ဦးေတဇ၊ ျပည့္ျဖိဳးေတဇ၊ ေဒၚသီတာေဇာ္၊ ယုဇနဦးေ႒းျမင့္နဲ႕ ေဇကမၻာဦးခင္ေရႊတို႕ျဖစ္ျပီး ပထမဆုံးနံမည္ပ်က္စာရင္းသြင္းခံရတဲ့ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားက "ထူး ကုမၸဏီလီမိတက္၊ ပါဗိုထရိတ္ဒင္း၊ ပုဂံေလေၾကာင္းလိုင္း၊ ပုဂံေလေၾကာင္းလီမိတက္၊ ထူး သစ္အေခ်ာကိုင္လုပ္ငန္း၊ ယုဇနကုမၸဏီလီမိတက္၊ ေဇကမၻာကုမၸဏီ" တို႕ျဖစ္ၾကပါတယ္။

၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာ ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္က Tom Lantos Block Burmese JADE Act of 2008 ကို ျပဌန္းအတည္ျပဳပါတယ္။ အဲဒီဥပေဒမွာပါတဲ့အေရးယူမႈေတြထဲမွာ ထင္ရွားတာ ႏွစ္ခုက စစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြ နဲ႕ သူတို႕ကို စီးပြါးေရး၊ ႏိုင္ငံေရးေထာက္ပံ့ေနသူေတြကို ပစ္မွတ္ထားအေရးယူတဲ့ Targeted Financial Sanctions နဲ႕ သူတို႕ရဲ့ ေငြေၾကးကိစၥေတြကို စီမံခန္႕ခြဲေပးေနတဲ့ ႏိုင္ငံျခားဘဏ္ေတြကိုအေရးယူတဲ့ Banking Sanction ပါ ။ အဲဒီဥပေဒအရ အေမရိကန္ ဘဏၰာေရးဝန္ၾကီးဌာနက စစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ မိသားစုဝင္ေတြ၊ အလိုေတာ္ရိစီးပြါးေရးသမားေတြကို နံမည္ပ်က္စာရင္းထဲ (Specially Designated Nationals/SDN) ထည့္သြင္းျပီးအေရးယူမႈေတြစတင္ခဲ့ပါတယ္။
ဒါေပမည့္လဲ ဒီကေန႕အထိ အေမရိကန္အစိုးရက ပစ္မွတ္ထားအေရးယူတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံက နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္ပုဂိၢဳလ္မ်ားအေရအတြက္ဟာ အဲဒီအခ်ိန္က ဥေရာပသမဂၢက ျပည္ဝင္ခြင့္မျပဳဖို႕ ျငင္းဆိုထားတဲ့အေရအတြက္နဲ႕ ဩစေၾတးလ်အစိုးရက ပစ္မွတ္ထားအေရးယူထားတဲ့အေရအတြက္ထက္ အမ်ားၾကီးနည္းေနပါတယ္။ ဥေရာပသမဂၢ နဲ႕ ကေနဒါ၊ ဩစေၾတးလ်အစိုးရမ်ားက အေရးယူခဲ့တဲ့ ျမန္မာအလိုေတာ္ရိစီးပြါးေရးသမားအခ်ိဳ႕ဟာ ဒီကေန႕အထိ အေမရိကန္အစိုးရရဲ့  အေရးယူမႈကေန ကင္းလြတ္ေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။